Khi đặc sản quê được đưa lên “chợ số”

Ở xã Đak Pơ, những sản phẩm vốn quen thuộc với người dân địa phương như rượu cần, đậu cô ve, ổi, bơ, mật ong rừng, măng le... được đưa lên một không gian bán hàng khác với chợ truyền thống.

Ngày 12/9, Đoàn xã Đak Pơ tổ chức cuộc thi “Thanh niên với gian hàng số” năm 2026. Bốn đội tham gia xây dựng gian hàng và thực hiện livestream bán hàng trong 45 phút trên Fanpage “Chợ số Đak Pơ”.

Đoàn viên, thanh niên xã Đak Pơ giới thiệu sản phẩm địa phương trong cuộc thi “Thanh niên với gian hàng số” năm 2026.

Với những người lần đầu đứng trước máy quay, việc giới thiệu một sản phẩm không đơn giản là đọc tên hay nói về giá. Người bán phải tìm hiểu nguồn gốc, cách sử dụng, đặc điểm sản phẩm, đồng thời biết cách trả lời câu hỏi và giữ tương tác với người xem.

Đinh Thị Thanh Hiền, đoàn viên làng Gliêk, là một trong những người lần đầu thử sức với hình thức này. Trước khi livestream, Hiền tìm hiểu thông tin về các sản phẩm để có thể giải đáp câu hỏi của khách hàng. Sau những phút đầu còn bỡ ngỡ, cô dần tự tin hơn khi trực tiếp giới thiệu và tương tác với người xem.

Với các hộ sản xuất, sự hỗ trợ này tạo thêm một kênh tiếp cận khách hàng. Trần Thị Thu Hương, chủ cơ sở Yến sào An Khôi ở thôn 5, xã Đak Pơ, cho biết trước đây cơ sở chủ yếu bán hàng qua Facebook, Zalo và nhóm khách quen. Khi được hỗ trợ livestream, sản phẩm có thêm cơ hội tiếp cận những người mua mới.

Cách làm này không chỉ xuất hiện ở Đak Pơ. Tại xã Ia Hiao, thanh niên tham gia chuẩn bị kỹ thuật, hỗ trợ nhận đơn, đóng gói và vận chuyển sản phẩm sau phiên livestream giới thiệu sản phẩm OCOP và sản phẩm đặc trưng trên Fanpage “Ia Hiao ngày mới”.

Ở phường Ayun Pa, một “Phiên chợ số” được tổ chức đầu tháng 9 với 12 sản phẩm nông nghiệp đặc trưng và sản phẩm OCOP. Trong 1 giờ 30 phút livestream trên Fanpage “Tuổi trẻ phường Ayun Pa”, các sản phẩm như bột ngũ cốc dinh dưỡng OGN, rượu ghè, lá mì... được giới thiệu trực tiếp tới khách hàng. Doanh thu từ các đơn hàng chốt ngay trong phiên đạt gần 30 triệu đồng.Những con số từ từng phiên bán hàng chưa phản ánh toàn bộ hiệu quả của thương mại điện tử, nhưng cho thấy một thay đổi trong cách sản phẩm địa phương tiếp cận thị trường: người mua không nhất thiết phải đến tận nơi sản xuất hoặc cửa hàng mới có thể tìm hiểu và đặt hàng.

Với các chủ thể nhỏ, đây cũng là cơ hội thử nghiệm cách giới thiệu sản phẩm mà không phải bắt đầu ngay bằng những hệ thống phân phối lớn. Một video ngắn, một phiên livestream hay một gian hàng trực tuyến có thể trở thành bước đầu để sản phẩm làm quen với nhóm khách hàng mới.

Livestream là một phần của quá trình đưa sản phẩm địa phương lên môi trường số. Tại xã Tuy Phước, đoàn viên, thanh niên đang tham gia xây dựng video, hình ảnh giới thiệu sản phẩm để đăng tải thường xuyên trên Fanpage “Tuổi trẻ Tuy Phước”.

Từ đầu tháng 9/2026, Đoàn xã triển khai chương trình “Đồng hành quảng bá sản phẩm địa phương”, lập danh sách những sản phẩm nông nghiệp, sản phẩm OCOP có nhu cầu quảng bá và phân công các tổ chức Đoàn xây dựng nội dung.

Cách làm này chú trọng nhiều hơn vào câu chuyện phía sau sản phẩm. Trước khi thực hiện video, người làm nội dung phải tìm hiểu quá trình sản xuất, đóng gói, chứng nhận và những thông tin liên quan để tránh giới thiệu chung chung.

Tại Đoàn Trường THPT số 1 Tuy Phước, câu lạc bộ truyền thông của trường đã thực hiện video giới thiệu Chanh muối Bà Nhiêm, sản phẩm OCOP 4 sao của bà Nguyễn Vũ Mỹ Nguyên ở thôn Phước Nghĩa.

Các thành viên tìm hiểu về quá trình sản xuất, đóng gói và chứng nhận OCOP trước khi xây dựng nội dung. Thay vì chỉ đưa sản phẩm lên hình, video giúp người xem biết thêm thông tin về sản phẩm và cơ sở sản xuất.

Học sinh Trường THPT số 1 Tuy Phước thực hiện video giới thiệu Chanh muối Bà Nhiêm, sản phẩm OCOP 4 sao.

Theo Đoàn xã Tuy Phước, mỗi tháng dự kiến có một video giới thiệu sản phẩm địa phương. Các cơ sở, hộ kinh doanh và chủ thể sản phẩm có nhu cầu có thể được hỗ trợ xây dựng nội dung, hình ảnh và quảng bá trên các kênh truyền thông của Đoàn.

Điểm đáng chú ý trong những mô hình này không nằm ở việc thanh niên thay chủ thể bán hàng, mà ở vai trò kết nối giữa sản phẩm truyền thống và cách tiếp cận khách hàng mới.

Từ xây dựng nội dung, quay video, livestream đến tương tác, nhận đơn và hỗ trợ giao hàng, những công việc vốn xa lạ với nhiều hộ sản xuất nay được thực hiện với sự hỗ trợ của lực lượng trẻ.

Anh Phạm Hồng Hiệp, Bí thư Tỉnh đoàn, cho biết thời gian tới Tỉnh đoàn sẽ phối hợp với các cơ quan, doanh nghiệp tập huấn cho đoàn viên về chuyển đổi số, thương mại điện tử và livestream bán hàng. Các mô hình thanh niên tham gia chuyển đổi số cộng đồng được định hướng duy trì và nhân rộng.

Với sản phẩm OCOP và nông sản địa phương, việc xuất hiện trên môi trường số mới là bước đầu. Để biến sự quan tâm thành đơn hàng và đơn hàng thành khách hàng lâu dài, chủ thể vẫn phải bảo đảm chất lượng, thông tin sản phẩm, bao bì, nguồn gốc và khả năng cung ứng.

Nhưng khi những sản phẩm vốn chỉ được biết đến trong phạm vi một địa phương bắt đầu xuất hiện trên màn hình điện thoại của người mua ở nơi khác, khoảng cách giữa nơi sản xuất và thị trường đã được rút ngắn thêm một bước.