Nếp Tú Lệ bén rễ trên đồng đất Hưng Khánh
Nhắc đến nếp Tú Lệ, người ta thường nhớ đến những hạt gạo trắng trong, dẻo thơm, mang hương vị đặc trưng của vùng thung lũng cùng tên. Từ lâu, giống nếp này đã tạo dựng được tên tuổi riêng, trở thành sản vật được nhiều người tiêu dùng biết đến.
Thế nhưng, liệu giống lúa vốn gắn bó với điều kiện thổ nhưỡng, khí hậu đặc trưng của Tú Lệ có thể sinh trưởng tốt khi được đưa đến một vùng đất khác? Câu hỏi ấy đã mở đầu cho hành trình thử nghiệm giống nếp Tú Lệ tại xã Hưng Khánh, tỉnh Lào Cai.
Với mong muốn tìm kiếm giống cây trồng phù hợp, nâng cao hiệu quả kinh tế trên cùng một đơn vị diện tích, địa phương đã mạnh dạn đưa nếp Tú Lệ vào gieo trồng thử nghiệm. Đây không chỉ là bước đi nhằm đa dạng hóa cơ cấu giống lúa mà còn thể hiện nỗ lực khai thác hiệu quả tiềm năng đất đai, tạo thêm lựa chọn cho người nông dân.
![]() |
| Những bông nếp Tú Lệ trĩu hạt trong quá trình trồng thử nghiệm tại xã Hưng Khánh. |
Sau vụ thử nghiệm đầu tiên, xã Hưng Khánh tiếp tục triển khai vụ thứ hai trong vụ mùa năm 2026, nhằm đánh giá đầy đủ hơn khả năng thích nghi của giống lúa ở những thời điểm canh tác khác nhau. Mô hình được thực hiện trên diện tích 10 sào, với sự tham gia của 8 hộ nông dân tại 6 thôn gồm Núi Vì, Ngọn Đồng, Hồng Hải, Hồng Ca, Hồng Lâu và Khe Ron. Thời gian thử nghiệm kéo dài từ tháng 6 đến tháng 10/2026, dưới sự phối hợp của Trung tâm Dịch vụ tổng hợp xã Hưng Khánh và Phòng Kinh tế địa phương.
Trước khi gieo cấy, cán bộ chuyên môn đã tiến hành khảo sát, lựa chọn các chân đất khác nhau để đánh giá khả năng thích nghi của giống. Các hộ tham gia được hướng dẫn cụ thể về mật độ gieo trồng, thời điểm bón phân và biện pháp phòng trừ sâu bệnh. Trong suốt quá trình sinh trưởng, cán bộ kỹ thuật thường xuyên theo dõi đồng ruộng, kịp thời hỗ trợ người dân xử lý những vấn đề phát sinh. Sự phối hợp giữa chính quyền, cán bộ chuyên môn và các hộ nông dân đã góp phần bảo đảm mô hình được triển khai bài bản, tạo cơ sở đánh giá hiệu quả sát với thực tế sản xuất.
Sau nhiều tháng chăm sóc và theo dõi, những thửa ruộng nếp Tú Lệ tại Hưng Khánh đã cho thấy tín hiệu tích cực. Giống lúa sinh trưởng khỏe, đẻ nhánh tập trung, bộ lá cứng cáp và có khả năng chống đổ khá tốt trước điều kiện mưa gió. Đáng chú ý, số bông trung bình đạt khoảng 8 bông/khóm, cao hơn giống nếp truyền thống tại địa phương 1 bông/khóm. Năng suất thu hoạch đạt khoảng 50 tạ/ha, nhỉnh hơn khoảng 2 tạ/ha so với giống nếp đang được gieo trồng tại xã.
Dù mức chênh lệch năng suất chưa lớn, kết quả này bước đầu cho thấy tiềm năng thích nghi của giống nếp Tú Lệ trên đồng đất Hưng Khánh, tạo cơ sở để địa phương tiếp tục nghiên cứu khả năng mở rộng diện tích canh tác. Không chỉ mang lại kết quả khả quan về năng suất, chất lượng hạt gạo cũng được đánh giá tích cực. Sau thu hoạch và xay xát, tỷ lệ gạo thu hồi đạt 70–72%. Hạt gạo có màu trắng trong, khi nấu cho cơm dẻo mềm, vị đậm đà và giữ được hương thơm đặc trưng của nếp Tú Lệ.
Để đánh giá hiệu quả thực tế, xã Hưng Khánh đã tổ chức hội nghị đầu bờ, tạo điều kiện cho đại biểu và các hộ nông dân trực tiếp tham quan mô hình, trao đổi kinh nghiệm và kiểm chứng kết quả gieo trồng.
![]() |
| Đại biểu và người dân tham quan, đánh giá mô hình trồng thử nghiệm giống nếp Tú Lệ tại xã Hưng Khánh. |
Theo ông Nguyễn Tuấn Anh, Chủ tịch UBND xã Hưng Khánh, việc triển khai thử nghiệm liên tiếp hai vụ ở những thời điểm khác nhau trong năm giúp địa phương đánh giá toàn diện hơn về khả năng sinh trưởng, sức chống chịu và mức độ thích nghi của giống lúa.
“Thực tế qua 2 vụ cho thấy, lúa sinh trưởng ổn định, cho sản lượng khá và chất lượng gạo ngon. Những kết quả tích cực này là căn cứ quan trọng để xã tiếp tục thực hiện kế hoạch mở rộng diện tích gieo cấy giống nếp Tú Lệ trong các vụ tiếp theo”, ông Nguyễn Tuấn Anh cho biết.
![]() |
| Cán bộ và người dân kiểm tra tình hình sinh trưởng của giống nếp Tú Lệ trên đồng ruộng. |
Từ những kết quả bước đầu, xã Hưng Khánh tiếp tục theo dõi các chỉ tiêu về sinh trưởng, năng suất và chất lượng để có cơ sở đánh giá trước khi xem xét đưa giống lúa vào sản xuất trên quy mô lớn hơn. Việc mở rộng diện tích, nếu được triển khai phù hợp, sẽ góp phần đa dạng hóa cơ cấu giống, nâng cao hiệu quả sử dụng đất và tạo thêm cơ hội cải thiện thu nhập cho người nông dân.
Từ thung lũng Tú Lệ đến những thửa ruộng Hưng Khánh, hành trình của giống nếp đặc sản không chỉ là câu chuyện về khả năng thích nghi với vùng đất mới mà còn thể hiện tinh thần chủ động đổi mới trong sản xuất nông nghiệp của địa phương.
Hai vụ thử nghiệm mới chỉ là những bước đi ban đầu, song những kết quả đạt được đã mở ra kỳ vọng về một hướng canh tác triển vọng. Nếu tiếp tục chứng minh được hiệu quả kinh tế và chất lượng ổn định, nếp Tú Lệ có thể trở thành lựa chọn phù hợp trên đồng đất Hưng Khánh, góp phần nâng cao giá trị nông sản và tạo thêm động lực phát triển kinh tế nông nghiệp địa phương.
Tin khác


