HTX Hà Nội - Từ hội chợ đến hợp đồng tiêu thụ ổn định
Rau xanh có thời gian bảo quản ngắn, sản lượng phụ thuộc mùa vụ, nên cách làm “sản xuất xong mới tìm đầu ra” dễ đẩy nông dân vào thế bị động. Trong khi đó, siêu thị, chuỗi bán lẻ yêu cầu giao hàng đúng hẹn, quy cách đồng đều, có hồ sơ an toàn thực phẩm và truy xuất nguồn gốc. Một hộ riêng lẻ khó đáp ứng tất cả, còn HTX có thể gom sản lượng, thống nhất quy trình và đứng ra thương lượng với nhà phân phối.
![]() |
| HTX rau Văn Đức cung cấp nhiều mặt hàng cho thị trường. |
Vùng rau Văn Đức (xã Bát Tràng) là một ví dụ. Theo Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội, xã có hơn 323 ha rau, tập trung chủ yếu ở vùng chuyên canh Văn Đức. Việc kiểm soát vật tư đầu vào, quản lý sâu bệnh và ghi chép sản xuất đang được tăng cường để bảo đảm chất lượng từ đồng ruộng.
Theo ông Nguyễn Văn Minh, Giám đốc HTX Sản xuất, kinh doanh dịch vụ nông nghiệp Văn Đức, với hơn 300 ha canh tác, HTX đã hình thành chuỗi liên kết tiêu thụ khoảng 2.300-2.400 tấn rau, củ mỗi năm. Nhờ chủ động ký hợp đồng cung ứng, rau của HTX vào thẳng siêu thị, hệ thống bán lẻ và các khu đô thị lớn ở Hà Nội, giảm dần phụ thuộc vào thương lái.
Sau thu hoạch, rau được sơ chế, đóng gói và gắn mã QR. Thông tin về ngày gieo trồng, phân bón, phòng trừ sâu bệnh và thời điểm thu hoạch được cập nhật để truy xuất. Dữ liệu số của HTX đã được đưa lên hệ thống truy xuất nguồn gốc của thành phố (check.hanoi.gov.vn), gồm thông tin thành viên, chứng nhận và hồ sơ an toàn thực phẩm.
Tuy vậy, điều quan trọng không phải là có mã QR trên bao bì, mà là dữ liệu có đáng tin hay không. Khi từng hộ ghi chép đầy đủ, HTX mới kiểm tra, đối chiếu được từng lô hàng. Vì vậy, sản xuất theo chuỗi đòi hỏi kỷ luật chung và giám sát thường xuyên.
Tại Tuần hàng kinh tế tập thể diễn ra từ ngày 8 đến 12-5-2026 ở phường Đại Mỗ, gần 100 HTX trong và ngoài thành phố đã giới thiệu hàng nghìn sản phẩm nông sản, OCOP và hàng làng nghề. Theo ông Nguyễn Trung Thành, Phó Chủ tịch Liên minh HTX Hà Nội, Liên minh đã phối hợp với các sở, ngành, địa phương triển khai nhiều chương trình hỗ trợ xúc tiến thương mại, tiêu thụ sản phẩm cho HTX.
![]() |
| Việc tổ chức Tuần hàng là chương trình quan trọng nằm trong chuỗi các nội dung hỗ trợ xúc tiến thương mại cho các hợp tác xã do Liên minh Hợp tác xã thành phố Hà Nội tổ chức trong năm 2026. |
Liên minh cũng xác định phát triển bán hàng trực tuyến, thương mại điện tử là hướng đi cụ thể để chuyển đổi số, xây dựng HTX kiểu mới gắn với chuỗi giá trị. Ngày 16-6, Liên minh tổ chức tập huấn cho các HTX về nội dung này.
Thương mại điện tử mở thêm cơ hội nhưng cũng đòi hỏi HTX thay đổi cách vận hành. Bên cạnh chất lượng, HTX phải quản lý được tồn kho, đóng gói, xử lý đơn, vận chuyển và chăm sóc khách hàng. Với nông sản tươi, chi phí giao hàng và tỷ lệ hoàn trả có thể ăn mòn lợi nhuận nếu thiếu phương án logistics phù hợp.
Theo báo cáo tại hội nghị Ban Chấp hành Liên minh HTX Hà Nội chiều 16-11, trong 10 tháng năm 2026, Liên minh đã chủ trì hoặc phối hợp tổ chức gần 20 chương trình xúc tiến thương mại, hỗ trợ 942 lượt HTX với hơn 3.000 sản phẩm. Liên minh cũng tổ chức 37 hội nghị tuyên truyền về Luật HTX, kế toán, kê khai thuế và 39 lớp tập huấn nghiệp vụ cho 2.270 học viên. Quản trị tài chính, hồ sơ pháp lý và kỹ năng thương mại chính là điều kiện để HTX làm việc chuyên nghiệp với nhà phân phối.
Tuy nhiên, số gian hàng hay số lượt tham gia hội chợ chưa nói lên hiệu quả kinh tế. Điều cần quan tâm là sau mỗi chương trình, có bao nhiêu đối tác tiếp tục đặt hàng, hợp đồng được thực hiện ra sao và HTX có giữ được nguồn cung ổn định không.
Thực tế ở Văn Đức cho thấy vai trò của HTX không dừng ở gom rau sau thu hoạch. HTX phải điều phối vùng trồng, theo dõi chất lượng, sơ chế, đóng gói và tổ chức giao hàng, đồng thời cần hợp đồng minh bạch về giá, khối lượng, tiêu chuẩn tiếp nhận và thời hạn thanh toán.
![]() |
| Ông Nguyễn Mạnh Huy, Chủ tịch Liên minh HTX thành phố Hà Nội. |
Với hệ thống hỗ trợ, xúc tiến thương mại cần được nối tiếp bằng tư vấn hoàn thiện hồ sơ chất lượng, thiết kế bao bì, đào tạo nhân lực, kết nối logistics và theo dõi kết quả sau hội chợ. Một HTX có thể được giới thiệu với nhiều đối tác, nhưng nếu không đáp ứng được lịch giao hàng hay yêu cầu kiểm nghiệm, cơ hội khó thành doanh thu lâu dài.
Tại hội nghị tháng 11, ông Nguyễn Mạnh Huy, Chủ tịch Liên minh HTX Hà Nội, xác định nhiệm vụ thời gian tới là tiếp tục tham mưu chính sách phát triển kinh tế tập thể, hỗ trợ HTX, bảo vệ quyền lợi thành viên và mở rộng liên kết sản xuất, kinh doanh giữa các HTX, các địa phương.
Để đánh giá thực chất, cần nhìn vào tỷ lệ hàng tiêu thụ qua hợp đồng, tỷ lệ bị trả lại, chi phí sơ chế, vận chuyển, thời gian thanh toán và thu nhập thực của thành viên. Những chỉ số này phản ánh khả năng “giữ quầy hàng” rõ hơn số lần tham gia hội chợ. Khi HTX làm chủ quy trình, Liên minh hỗ trợ đúng nhu cầu và nhà phân phối chia sẻ trách nhiệm hợp đồng, nông sản HTX mới đứng vững được trên thị trường hiện đại.
Tin khác


