Khát vọng nâng tầm dược liệu Việt

Đông trùng hạ thảo được người Việt Nam coi là một loài dược liệu quý. Theo y học cổ truyền, đông trùng hạ thảo được dùng trong chữa trị các bệnh như viêm phế quản mãn, rối loạn lipit máu, cao huyết áp. Nhận thấy công dụng của loài nấm này, từ một sinh viên ngành công nghệ sinh học, chị Nguyễn Thị Ngọc Huyền đã quyết tâm biến niềm đam mê khoa học của mình vào hoạt động sản xuất thực tế.

Năm 2019, Công ty TNHH Nấm Dược liệu VNCORDY được thành lập, đánh dấu bước chuyển từ nghiên cứu chuyên môn sang xây dựng mô hình sản xuất, kinh doanh các sản phẩm từ nấm dược liệu.

Chị Nguyễn Thị Ngọc Huyền giới thiệu các sản phẩm đông trùng hạ thảo VNCORDY đạt chứng nhận OCOP đến khách hàng tại một sự kiện kết nối cung cầu. (Ảnh: Hoài Thanh)

Với nền tảng công nghệ sinh học, chị Huyền xác định chất lượng là yếu tố cần được đặt lên hàng đầu. Thay vì chỉ tập trung vào khâu chế biến thành phẩm, VNCORDY lựa chọn hướng chủ động quy trình sản xuất khép kín, từ nhân giống, chuẩn bị nguyên liệu đầu vào đến hoàn thiện sản phẩm. Theo chị, việc kiểm soát từng công đoạn giúp doanh nghiệp chủ động hơn trong vận hành, hạn chế những yếu tố ảnh hưởng đến chất lượng và duy trì tính ổn định của sản phẩm khi đưa ra thị trường.

Chị Huyền chia sẻ, điểm khác biệt mà VNCORDY hướng đến nằm ở khả năng chủ động các khâu sản xuất, từ nguồn giống đến thành phẩm. Doanh nghiệp cũng chú trọng kiểm soát hàm lượng các hoạt chất trong đông trùng hạ thảo, hướng tới duy trì chất lượng ổn định giữa các lô sản phẩm. Đây là yêu cầu quan trọng đối với những sản phẩm có nguồn gốc từ nấm dược liệu, bởi chất lượng thành phẩm chịu ảnh hưởng từ nhiều yếu tố như chủng giống, môi trường dinh dưỡng và điều kiện nuôi trồng.

Trong quá trình nghiên cứu và phát triển sản phẩm, chị Nguyễn Thị Ngọc Huyền không chỉ chú trọng yếu tố kỹ thuật mà còn quan tâm đến trải nghiệm thực tế của người sử dụng. Chị cho biết, bản thân và các thành viên trong gia đình đã trực tiếp sử dụng đông trùng hạ thảo để cảm nhận hương vị, cách sử dụng cũng như theo dõi những thay đổi trong quá trình sử dụng.

Tuy nhiên, hành trình đưa một sản phẩm có hàm lượng kỹ thuật cao ra thị trường không chỉ đòi hỏi kiến thức chuyên môn. Với đội ngũ ban đầu chủ yếu xuất thân từ lĩnh vực kỹ thuật, những vấn đề liên quan đến kinh doanh, hoàn thiện hồ sơ pháp lý, chứng từ chất lượng và quảng bá sản phẩm từng là trở ngại đối với doanh nghiệp.

Chị Huyền cho biết, trong giai đoạn đầu, việc tiếp cận thị trường và xây dựng hệ thống phân phối còn nhiều khó khăn do doanh nghiệp chưa có nhiều kinh nghiệm về kinh tế và xúc tiến thương mại. Sự hỗ trợ, hướng dẫn của các sở, ban, ngành TP.HCM trong quá trình hoàn thiện hồ sơ, đăng ký chất lượng và tham gia chương trình OCOP đã giúp đơn vị từng bước tháo gỡ vướng mắc. Đây cũng là điều kiện để sản phẩm có thêm cơ hội tham gia các chương trình hội chợ, triển lãm và kết nối cung cầu tại nhiều địa phương.

Thành phẩm đông trùng hạ thảo khô của Công ty TNHH Nấm Dược liệu VNCORDY. (Ảnh: Hoài Thanh)

Đông trùng hạ thảo khô là sản phẩm chủ lực, đồng thời là sản phẩm đầu tiên của doanh nghiệp được công nhận OCOP 3 sao vào năm 2024. Từ dấu mốc OCOP đầu tiên, VNCORDY xác định việc phát triển sản phẩm cần đi đôi với chuẩn hóa chất lượng và mở rộng quy mô sản xuất. Trong thời gian tới, doanh nghiệp hướng đến nâng cấp mô hình hoạt động, đầu tư hoàn thiện quy trình sản xuất theo hướng đáp ứng các yêu cầu cao hơn của thị trường, từng bước tiếp cận định hướng xuất khẩu. Song song với đó, đơn vị tiếp tục nghiên cứu, phát triển các dòng sản phẩm mới từ đông trùng hạ thảo, hoàn thiện hồ sơ để tham gia đánh giá, phân hạng OCOP đối với những sản phẩm đủ điều kiện và hướng đến nâng hạng sao cho sản phẩm chủ lực.

Bên cạnh dòng sản phẩm chủ lực, doanh nghiệp tiếp tục nghiên cứu, phát triển các sản phẩm chế biến như trà tứ vị đông trùng hạ thảo, trà ngũ vị đông trùng hạ thảo và rượu đông trùng hạ thảo, đông trùng hạ thảo ngâm mật ong gừng, kết hợp nguyên liệu nấm dược liệu với mật ong và gừng, hướng đến sự tiện dụng trong quá trình sử dụng.

Đáng chú ý, nguồn mật ong được doanh nghiệp lựa chọn cho sản phẩm này có xuất xứ từ khu vực rừng nguyên sinh tại Bình Định. Thông qua hoạt động liên kết với các hộ dân địa phương, VNCORDY mong muốn vừa bảo đảm nguồn nguyên liệu phục vụ sản xuất, vừa góp phần tạo thêm giá trị kinh tế và việc làm cho người dân, trong đó có đồng bào dân tộc tại chỗ. Cách tiếp cận này cho thấy nỗ lực kết nối hoạt động sản xuất của doanh nghiệp với nguồn nguyên liệu và sinh kế tại địa phương.

Theo chị Nguyễn Thị Ngọc Huyền, chứng nhận OCOP góp phần củng cố niềm tin của người tiêu dùng, tạo thêm lợi thế khi giới thiệu sản phẩm đến các đối tác và hệ thống phân phối. Đặc biệt, thông qua các chương trình xúc tiến thương mại, kết nối cung cầu do địa phương tổ chức, doanh nghiệp có thêm cơ hội đưa sản phẩm tiếp cận người tiêu dùng ở nhiều tỉnh, thành phố, thay vì chỉ tập trung vào thị trường quen thuộc.

Từ một hướng nghiên cứu khoa học đến mô hình sản xuất nấm dược liệu, hành trình của bà Nguyễn Thị Ngọc Huyền cho thấy nỗ lực đưa tri thức công nghệ sinh học vào thực tiễn sản xuất. Chứng nhận OCOP 3 sao là bước khởi đầu để VNCORDY tiếp tục khẳng định vị thế, nhưng chặng đường phía trước vẫn đòi hỏi sự đầu tư bền bỉ về công nghệ, chất lượng và thị trường. Với định hướng phát triển các sản phẩm từ đông trùng hạ thảo, nữ doanh nhân kỳ vọng những giá trị của nấm dược liệu sẽ ngày càng được khai thác hiệu quả, góp phần đa dạng hóa sản phẩm OCOP và nâng cao giá trị dược liệu Việt.