Quảng Ninh tập trung hỗ trợ nhóm sản phẩm đặc trưng nâng hạng, nâng sao OCOP

Phần lớn sản phẩm OCOP của Quảng Ninh được phát triển từ những đặc sản địa phương, vốn được sản xuất qua nhiều thế hệ và được người dân tin dùng. Nhờ đổi mới cách sản xuất, chế biến, bảo quản, đóng gói và xây dựng thương hiệu theo tiêu chí của Chương trình OCOP, các sản phẩm này ngày càng hoàn thiện về chất lượng và hình thức, có chỗ đứng trên thị trường.

Theo ông Nguyễn Tiến Văn, Phó Chi cục trưởng Chi cục Chất lượng, Chế biến và Phát triển thị trường (Sở Nông nghiệp và Môi trường), có nhiều tiêu chí để xác định một thương hiệu nông sản mạnh. Với sản phẩm OCOP, tiêu chí cơ bản là đạt 4-5 sao, có mã số vùng nuôi trồng (tức là có vùng nguyên liệu đạt chuẩn), truy xuất được nguồn gốc và còn dư địa phát triển.

Gà Tiên Yên là ví dụ tiêu biểu. Giống gà này là sự kết hợp của gà ri, gà râu và gà đồi, có thân thon, chân nhỏ, ưa vận động, thích hợp chăn thả trong điều kiện tự nhiên hoặc bán tự nhiên. Năm 2013, khi Quảng Ninh bắt đầu triển khai Chương trình OCOP, đàn gà Tiên Yên chỉ có khoảng 6.000 con, chưa bằng một trang trại nhỏ hiện nay.

Người dân Tiên Yên chăm sóc đàn gà chăn thả, bổ sung rau xanh vào khẩu phần ăn.

Nhờ các chương trình tuyển chọn gà bố mẹ, Đề án “2 con, 1 cây” của huyện Tiên Yên trước đây, cùng việc ứng dụng khoa học kỹ thuật và chuyển đổi số trong chăn nuôi, quy mô đàn gà đã tăng lên trên 1 triệu con mỗi năm. Gà Tiên Yên hiện là sản phẩm nông nghiệp chủ lực của Quảng Ninh, đạt OCOP 4 sao và đang được hoàn thiện để nâng hạng 5 sao. Sản phẩm tiêu thụ ổn định quanh năm. Vào dịp lễ, Tết, khách hàng thường phải đặt trước mới có hàng.

Hiện thành phố Quảng Ninh có hơn 430 sản phẩm OCOP của gần 200 doanh nghiệp, HTX, tổ hợp tác và hộ gia đình. Trong đó có 16 sản phẩm 5 sao, gần 100 sản phẩm 4 sao, còn lại là 3 sao. Toàn bộ sản phẩm OCOP đều có tem điện tử hoặc mã số, mã vạch để truy xuất nguồn gốc.

Năm 2026, Quảng Ninh có thêm 8 sản phẩm được Trung ương công nhận OCOP 5 sao, gồm 6 sản phẩm trà và 2 sản phẩm rượu. Thành phố đang tiếp tục hoàn thiện khoảng 10 sản phẩm 4 sao để đánh giá, nâng hạng 5 sao trong năm 2027, trong đó có gà Tiên Yên, các sản phẩm từ chè Đường Hoa, lợn Móng Cái, cây thuốc và dược liệu.

Theo ông Nguyễn Khắc Dũng, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường, sản phẩm OCOP Quảng Ninh đi lên từ những mặt hàng sản xuất nhỏ lẻ, thủ công, ban đầu chưa chú trọng mẫu mã, truy xuất nguồn gốc hay an toàn thực phẩm. Vì vậy, sự đồng hành của thành phố, các ngành chức năng và địa phương có vai trò rất quan trọng, vừa định hướng, vừa hỗ trợ cả về vật chất lẫn tinh thần để các chủ thể nâng năng lực sản xuất, phát triển sản phẩm.

Sản phẩm thảo dược tại Công ty TNHH Nuôi trồng, sản xuất và chế biến dược liệu Đông Bắc nằm trong nhóm sản phẩm OCOP 4 sao có dư địa phát triển.

Những năm qua, Quảng Ninh chú trọng phát triển vùng sản xuất tập trung quy mô lớn, khuyến khích các chủ thể áp dụng quy trình VietGAP, sản xuất hữu cơ, đầu tư dây chuyền hiện đại, quy trình khép kín và thân thiện với môi trường.

Giai đoạn 2021-2025, thành phố đã cấp 63 mã số vùng trồng với tổng diện tích hơn 1.520 ha và 9 mã số cơ sở đóng gói. Hiện khoảng 1.100 ha cây trồng được sản xuất theo quy trình thực hành nông nghiệp tốt (GAP), trong đó hơn 320 ha đạt chứng nhận VietGAP. Ngoài ra, 90 ha lúa và 329 ha quế đã được chứng nhận sản xuất hữu cơ.

Cùng với nâng chất lượng, thành phố đổi mới cách quảng bá, xúc tiến thương mại thông qua các cuộc thi sáng tạo bao bì, nhãn hàng hóa, hội chợ, hội nghị kết nối thương mại. Các chủ thể được hướng dẫn đưa sản phẩm lên sàn thương mại điện tử và các kênh bán hàng trực tuyến, đến gần hơn với người tiêu dùng, đối tác trong nước và quốc tế.

Thời gian tới, Quảng Ninh tiếp tục triển khai kế hoạch xây dựng thương hiệu OCOP mạnh, tập trung hỗ trợ nhóm sản phẩm đặc trưng, biến tính đặc thù thành lợi thế cạnh tranh. Thương hiệu OCOP mạnh được xác định là hạt nhân lan tỏa, góp phần nâng vị thế và gia tăng giá trị bền vững cho Chương trình OCOP của thành phố.