Lò gạch cũ Farm: Tái sinh phế tích bằng hệ sinh thái lúa tím than OCOP

Lò gạch 50 năm tuổi tại xã Duy Vinh (tỉnh Quảng Nam cũ) là dấu tích còn sót lại của làng nghề nung gạch sầm uất một thời. Công trình hoang phế nhiều năm, trở thành tụ điểm tệ nạn xã hội.

Cánh đồng lúa tím hữu cơ ở khu lò gạch cũ. Ảnh: Giang Nguyễn

Năm 2019, chị Lê Thị Thanh Nga, sinh năm 1987, từ bỏ sự nghiệp cầm bút ở thành phố, chuyển sang "cầm cuốc". Chị trở về xã Duy Vinh mua lại công trình này. Quyết định "bỏ phố về quê" vấp phải sự hoài nghi lớn. Chị Nga nhớ lại những ngày đầu, tự tay nhặt từng chiếc kim tiêm trên cánh đồng không điện, không nước, không kết nối internet.

Chị Lê Thị Thanh Nga, người sáng lập Lò gạch cũ Farm. Ảnh: Giang Nguyễn.

Từ 1 kg lúa giống đến hệ quy chiếu OCOP 3 sao

Khát vọng thay đổi đặt trên hai trụ cột tưởng chừng đối lập: phục dựng lò gạch cũ, canh tác 1 kg lúa giống tím than. Nông trại thuê lại 2 ha đất hoang hóa xung quanh để tổ chức vùng nguyên liệu.

Quá trình canh tác tuân thủ nghiêm ngặt nguyên tắc sinh thái hữu cơ. Lò Gạch Cũ Farm khước từ thuốc diệt cỏ, phân bón hóa học. Thay vào đó, cơ sở ứng dụng mô hình thiên địch, thả vịt vào ruộng lúa diệt ốc bươu vàng, sâu bệnh; tận dụng phân vịt làm nguồn dinh dưỡng tự nhiên. Quy trình này giúp phục hồi sức khỏe thổ nhưỡng, tạo ra hạt gạo tím than mang hàm lượng dinh dưỡng cao, an toàn tuyệt đối.

Sự kiên định với nông nghiệp sạch mang lại kết quả định lượng. Sản phẩm Gạo tím than Lò Gạch Cũ đạt chứng nhận OCOP 3 sao. Chứng nhận này minh bạch hóa chất lượng, quy trình canh tác, bảo chứng độ an toàn cho người tiêu dùng.

Ngoài việc bán gạo thô, nông trại đầu tư chế biến sâu. Hạt lúa tím than được đa dạng hóa thành trà gạo rang, sữa gạo, rượu gạo. Khả năng làm chủ chuỗi giá trị giúp cơ sở tối ưu hóa biên độ lợi nhuận, chủ động kiểm soát chất lượng từ nông trại đến bàn ăn.

Sản phẩm Gạo tím than Lò Gạch Cũ

"Trạm ký ức" trên cánh đồng hữu cơ

Vượt ra ngoài sản xuất nông sản, Lò Gạch Cũ Farm kiến tạo mô hình kinh tế tuần hoàn tích hợp du lịch trải nghiệm. Phế tích rêu phong được gia cố, trở thành "bảo tàng sống", nhân chứng cuối cùng của văn hóa làng nghề. Du khách đến đây trực tiếp chạm vào bức tường sạm màu thời gian, bước đi trên nhịp cầu tre uốn lượn, thưởng thức nông sản ngay tại đồng ruộng.

Sản phẩm áp dụng mô hình lúa tím hữu cơ, không sử dụng hoá chất.

Sự kết hợp giữa du lịch sinh thái, nông sản OCOP tạo đầu ra bền vững cho sản phẩm, trực tiếp giải quyết việc làm cho lao động địa phương. Hành trình hồi sinh cánh đồng hoang minh chứng cho sức mạnh của tư duy kinh tế nông nghiệp: Tôn trọng tự nhiên, bảo tồn di sản, chia sẻ sinh kế.