Ninh Bình: HTX Sinh Dược bảo tồn dược liệu gắn với phát triển kinh tế
19:16 | 31/05/2022
OVN - Nhằm giữ gìn và phát huy giá trị tuyệt vời từ nguồn thảo dược địa phương, người dân vùng núi Bái Đính (xã Gia Sinh, huyện Gia Viễn, tỉnh Ninh Bình) đã cùng nhau thành lập HTX Sinh Dược, đồng thời tạo ra những sản phẩm đặc trưng mang đậm dấu ấn lịch sử, văn hóa, tín ngưỡng
HTX Sinh Dược – Phát huy vai trò y học dân tộc
HTX Sinh Dược chỉ mới thành lập từ năm 2014, nhưng nhờ biết khai thác giá trị của nền y học dân tộc và các thế mạnh của địa phương đã góp phần thúc đẩy phát triển ngành nông nghiệp tại Ninh Bình một cách bền vững.
Vườn thảo dược thiên nhiên của HTX Sinh Dược tại vùng núi Bái Đính
Hiện nay, mặc dù Tây y ngày càng trở nên phổ biến, người dân thuộc xã Gia Sinh, huyện Gia Viễn vẫn truyền nhau liệu pháp sử dụng thảo dược thiên nhiên nhằm hỗ trợ phòng chống, điều trị hiệu quả một số bệnh lành tính. Chị Trịnh Thị Lý, Phó Giám đốc HTX Sinh Dược tiết lộ, huyện Gia Viễn không chỉ quy tụ nhiều danh lam thắng cảnh, di sản văn hóa mang đậm dấu ấn lịch sử như Quần thể danh thắng Tràng An, Đền thờ Vua Đinh Tiên Hoàng, Miếu thờ Ngọc Quang Công chúa,… mà còn nổi tiếng với núi Bái Đính, vùng tồn tại vô số thảo dược thiên nhiên, được mệnh danh là đất “Sinh Dược” (nơi cây thuốc sinh sống).

Sản phẩm trà thảo dược An Thái của HTX Sinh Dược
Thông tin từ Ban Quản lý Quần thể danh thắng Tràng An cho biết, tương truyền thiền sư Nguyễn Minh Không - bậc danh y được nhân dân ca tụng là Đức Thánh Nguyễn từng dùng nhiều thảo dược mọc tự nhiên trên núi để chữa bệnh “hóa hổ” cho vua Lý Thần Tông. Trong Đại Việt Sử Ký toàn thư (Bản Kỷ - Quyển III, trang 132) cũng chép rằng, “Vua bệnh nặng, chữa thuốc không khỏi. Nhà sư Minh Không chữa khỏi, phong làm quốc sư. Tha thuế dịch cho vài trăm hộ…” nhằm ghi lại sự kiện này. Ngoài ra, Minh Không đại sư còn dừng chân tại đây hành lễ, lập nên địa danh Chùa Bái Đính nổi tiếng và trực tiếp truyền thụ kinh nghiệm dùng thuốc cho người dân.

Sử dụng muối ngâm chân của HTX Sinh Dược giúp giảm đau nhức xương khớp, thoải mái tinh thần, cải thiện giấc ngủ
Là một phụ nữ sống tại vùng núi thiêng, chị Lý cùng bà con xã Gia Sinh, huyện Gia Viễn luôn trăn trở với trách nhiệm phải bảo tồn nguồn dược liệu thiên nhiên quý hiếm. Vì thế, chị cùng chồng là anh Vũ Trung Đức đã tập trung nhiều hộ dân lập nên HTX Sinh Dược nhằm tổ chức trồng, thu hoạch và sản xuất những sản phẩm tiện dụng, an toàn, có lợi cho sức khỏe.
Nổi bật trong số đó phải kể đến muối ngâm chân, trà An Thái, tranh lá Bồ Đề. Với 3 nhóm hàng tiêu biểu, HTX mong muốn hướng đến: Dược mỹ phẩm, thực phẩm, thủ công mỹ nghệ. Đây đều là các mặt hàng chất lượng từng đạt chứng nhận OCOP 4 sao từ Chương trình mỗi xã một sản phẩm tại tỉnh Ninh Bình trong năm 2021.

Chủ tịch nước Nguyễn Xuân Phúc đến thăm các thành viên HTX Sinh Dược
HTX Sinh Dược – Hướng đi mới mẻ
Nguyên liệu chế biến trà An Thái của HTX Sinh Dược bao gồm cả lá, hoa và cành cây kim ngân. Theo dân gian, kim ngân được xem là thần dược Đông y giúp hỗ trợ điều trị bệnh ngoài da, làm tiêu độc, giảm mẩn ngứa. Đặc biệt, hầu hết người dân xã Gia Sinh đều tin rằng, kim ngân có trong bài thuốc chữa bệnh “hóa hổ” của thiền sư Nguyễn Minh Không. Ngoài ra, nhằm gia tăng tính tối ưu từ dược liệu, HTX còn kết hợp cùng nhiều loại thảo dược thiên nhiên khác như bạc hà, cỏ ngọt.Không chỉ riêng mặt hàng trà, đối với sản phẩm muối ngâm chân, ngoài thành phần chính là muối khoáng có nguồn gốc Nam Định, HTX Sinh Dược còn tiến hành ngâm kèm hỗn hợp chiết xuất của cây sài đất, tầm bóp, cúc tần, xả và cả kim ngân trong vòng 7 đến 14 ngày. Phần cao cô đặc sau khi ngâm đem lại công dụng hỗ trợ điều trị chứng lạnh chân, đau nhức xương khớp, giúp tinh thần sảng khoái, êm dịu thần kinh.


Người thợ của HTX Sinh Dược chế tác tranh từ lá bồ đề
Tại xã Gia Sinh, cây bồ đề mọc dọc khắp những con đường từ Bái Đính đến tận Tràng An, gần như có thể nói, không nơi nào tại mảnh đất này là không thấy bồ đề. Chính nhờ nguồn nguyên liệu dồi dào và tình yêu mãnh liệt với Phật Giáo khiến người dân nghĩ đến việc tận dụng lá cây thiêng trong sáng tạo nghệ thuật, biến đó trở thành mặt hàng đặc trưng tại địa phương.
Để làm tranh, người thợ ngâm lá tươi đã chọn lọc cẩn thận vào nước vôi, dùng bàn chải lông mềm loại bỏ phần thịt, chỉ giữ lại khung xương phục vụ tạo hình. Thời gian ghép tranh có thể dao động khoảng 4 - 5 ngày hoặc kéo dài vài tháng tùy thuộc kích thước, màu sắc, nội dung tổng thể.

Các sản phẩm tranh lá bồ đề từ HTX Sinh Dược
Thời điểm vừa thành lập (2014), HTX Sinh Dược chỉ có khoảng 10 thành viên, đến nay con số trên tăng gấp 6 lần, đồng thời quy mô lao động tại các vườn nguyên liệu, xưởng chế biến cũng gần 25 người/đơn vị. Nhờ mở rộng hoạt động kinh doanh, HTX đã đem lại thu nhập ổn định cho người dân địa phương với mức lương trung bình tương đối cao với mặt bằng chung tại khu vực nông thôn (5,5 triệu/ tháng). Vào tháng 11/2021, Chủ tịch nước Nguyễn Xuân Phúc cũng chọn HTX Sinh Dược là một trong hai mô hình kinh doanh tập thể tiêu biểu khi đến tham quan tại tỉnh Ninh Bình.
Không chỉ phát huy tốt tiềm năng nguyên liệu sẵn có, HTX Sinh Dược còn thúc đẩy phát triển ngành nông nghiệp tại Ninh Bình, góp phần tạo việc làm ổn định cho nhiều hộ dân trên địa bàn. Vừa qua, trong bối cảnh dịch bệnh diễn biến phức tạp, hầu hết lao động địa phương đều lần lượt trở về quê hương khiến nhân lực thiếu hụt trầm trọng. HTX Sinh Dược vẫn đảm bảo thu nhập ổn định cho các thành viên, giúp bà con tránh nỗi lo làm ăn xa xứ, yên tâm làm việc và cải thiện thu nhập.
Bài và ảnh: Quốc Hưng
Tin mới hơn
ocopvietnam - Thay vì dồn lao động vào nhà xưởng lớn, các làng nghề ở xã Phú Nghĩa (Hà Nội) tổ chức sản xuất theo mạng lưới gia công vệ tinh, kết hợp đổi mới mẫu mã và phát triển sản phẩm OCOP, giúp người dân có việc làm ổn định ngay tại nhà.
ocopvietnam - Dù sở hữu 699 sản phẩm OCOP, hàng hóa Thanh Hóa vẫn chưa có vị trí tương xứng trong các chuỗi bán lẻ hiện đại, kể cả ngay tại thị trường nội tỉnh. Tỉnh đang siết trách nhiệm, yêu cầu đo hiệu quả bằng số sản phẩm thực sự lên kệ và doanh thu.
ocopvietnam - Thay vì chạy theo số lượng, Thanh Hóa đang dồn sức nâng chất cho sản phẩm OCOP, từ vùng nguyên liệu, công nghệ sản xuất đến thương hiệu và kênh tiêu thụ. Hướng đi này giúp đặc sản địa phương có sức cạnh tranh tốt hơn, đồng thời tăng thu nhập cho người dân nông thôn.
ocopvietnam - Festival Bảo tồn và Phát triển làng nghề toàn cầu lần thứ nhất sẽ diễn ra từ ngày 13 đến 16/11/2026 tại Khu Di tích Hoàng thành Thăng Long, Hà Nội, với mục tiêu từng bước đưa Thủ đô trở thành một trung tâm nghề thủ công của khu vực và thế giới.
ocopvietnam - Xã Ba Tri (Vĩnh Long) tổ chức lại sản xuất, xây thương hiệu, tham gia OCOP và tìm đầu ra ổn định, thay vì chỉ bán nông sản thô.
Tin khác
ocopvietnam - Sản phẩm OCOP Gia Lai đang tăng nhanh về số lượng và chủng loại. Để giữ sức cạnh tranh, các chủ thể không thể dừng ở việc đạt chuẩn ban đầu mà phải kiểm soát chất lượng thường xuyên, minh bạch thông tin và tuân thủ đầy đủ quy định pháp luật.
ocopvietnam - Hội Nông dân xã Nam Trạch (Quảng Trị) vừa tổ chức phiên chợ giới thiệu sản phẩm OCOP, nông sản và đặc sản địa phương, kết hợp livestream bán hàng trên mạng xã hội để quảng bá sản phẩm và mở rộng thị trường cho nông dân.
ocopvietnam - Bằng những đặc sản đậm chất vùng cao, Lào Cai đang từng bước nâng cao giá trị sản phẩm OCOP, mở rộng đầu ra và khẳng định thương hiệu nông sản của mình. Hệ thống điểm bán hàng chính là cầu nối đưa đặc sản đến gần hơn với người tiêu dùng.
ocopvietnam - Chương trình Mỗi xã một sản phẩm (OCOP) đang tạo động lực để các chủ thể ở Gia Lai đổi mới phương thức sản xuất, đầu tư chế biến sâu, xây dựng thương hiệu và mở rộng thị trường.
ocopvietnam - Bí ngô khổng lồ và ba sản phẩm từ nhung hươu của xã biên giới Hoành Mô (Quảng Ninh) vừa được công nhận OCOP 3 sao.
ocopvietnam - Thương mại điện tử và kinh tế số phát triển mạnh đang mở thêm lối đi cho các chủ thể OCOP của tỉnh, mở rộng thị trường, nâng sức cạnh tranh và đưa sản phẩm địa phương đến gần người tiêu dùng hơn.
ocopvietnam - Hơn 20 tỉnh, thành mang đặc sản, sản phẩm OCOP đến TPHCM để quảng bá, gặp gỡ hệ thống bán lẻ, sàn thương mại điện tử và mở rộng đầu ra.
ocopvietnam - Nhiều sản vật từng chỉ được biết đến trong phạm vi địa phương. Chương trình "Mỗi xã, phường một sản phẩm" (OCOP) đang đánh thức tiềm năng kinh tế nông thôn Quảng Ninh. Không chỉ nâng chất lượng, xây dựng thương hiệu, OCOP còn tạo động lực để người dân đổi mới tư duy sản xuất, mở rộng thị trường và gia tăng giá trị nông sản quê hương.
ocopvietnam - Thương mại điện tử đang được phổ cập đến cơ sở, giúp hộ kinh doanh, hợp tác xã vùng sâu vùng xa nâng kỹ năng bán hàng và đưa nông sản, sản phẩm OCOP đến người tiêu dùng cả nước.
Chương trình OCOP ở Tây Ninh đang bước sang một giai đoạn mới, thay vì chỉ cấp chứng nhận, địa phương coi khoa học và công nghệ (KH&CN) là nền tảng để làm chủ toàn bộ chuỗi sản xuất, từ vùng nguyên liệu, kiểm soát chất lượng, truy xuất nguồn gốc đến chế biến và tiêu thụ. Hướng đi này nhằm tạo ra những chuỗi giá trị minh bạch, thân thiện với môi trường và có khả năng tồn tại lâu dài.
Sau hơn 8 năm triển khai, Chương trình mỗi xã một sản phẩm (OCOP) đã đưa nhiều đặc sản vùng miền đến gần hơn với người tiêu dùng. Tuy nhiên, để OCOP thực sự là động lực của kinh tế nông thôn, cần tiếp tục hoàn thiện cơ chế hỗ trợ và tăng cường liên kết giữa địa phương, doanh nghiệp, hợp tác xã và các chủ thể sản xuất.
Từ thu gom dược liệu nhỏ lẻ, chị Hồ Thị Mười (xã Nam Trà My, TP Đà Nẵng) xây dựng cơ sở sản xuất, có sản phẩm OCOP 3 sao, rồi thành lập HTX tạo sinh kế cho đồng bào dân tộc thiểu số.
Những sản vật bản địa, các chủ thể OCOP tại xã Quảng Ninh, tỉnh Quảng Trị đang hiện đại hóa quy trình, cải tiến mẫu mã để nâng hạng sao và mở rộng thị trường.
ocopvietnam - Hà Nội đang từng bước tháo gỡ “điểm nghẽn” này bằng cách kết nối doanh nghiệp, hợp tác xã, làng nghề với các vùng nguyên liệu trong và ngoài thành phố, hướng tới hình thành nguồn cung ổn định, rõ xuất xứ, đáp ứng yêu cầu sản xuất.