Sắn dây Đại Huệ vươn xa nhờ OCOP

Người dân chăm sóc vườn sắn dây tại xã Đại Huệ.

Sắn dây là cây trồng quen thuộc ở xã Đại Huệ, tỉnh Nghệ An. Đất cát pha thịt cho củ to, nhiều bột, vị ngọt và thơm đặc trưng. Người dân trước đây trồng theo quy mô hộ gia đình. Chủ yếu bán củ tươi hoặc làm bột dùng trong nhà. Đầu ra phụ thuộc thị trường. Nhiều vụ người dân phải đối mặt với cảnh được mùa nhưng mất giá. Giá trị cây sắn dây chưa được phát huy tương xứng với tiềm năng.

Năm 2019, một nhóm hộ dân thành lập Hợp tác xã Nông nghiệp xanh Đại Huệ. Hợp tác xã đưa mẫu sắn dây đi kiểm nghiệm, làm cơ sở đánh giá chất lượng nguyên liệu và xây dựng sản phẩm. Kết quả cho thấy sắn dây Đại Huệ có hàm lượng tinh bột cao, giàu khoáng chất tự nhiên và giữ hương vị đặc trưng.

Từ việc chỉ bán củ tươi, hợp tác xã đầu tư hơn 2 tỷ đồng xây dây chuyền chế biến khép kín. Dây chuyền gồm các công đoạn rửa, nghiền, lắng, lọc và sấy.Việc đầu tư máy móc không chỉ giúp nâng cao chất lượng, bảo đảm vệ sinh trong quá trình sản xuất mà còn tạo điều kiện để hợp tác xã thu mua nguyên liệu cho người dân.

Hợp tác xã phát triển thêm nhiều sản phẩm ngoài bột sắn dây truyền thống. Đó là bột sắn dây chanh leo, sắn dây hoa bưởi, sắn dây ướp hoa nhài và trà sắn dây. Đến nay, 7 sản phẩm đạt OCOP 3 sao cấp tỉnh. Hợp tác xã liên kết với gần 500 hộ trồng sắn dây ở Nam Đàn, Nghĩa Đàn và các vùng lân cận.

Quy trình làm bột đòi hỏi sự cẩn thận. Người làm chọn củ, rửa sạch, nghiền nhỏ, lọc nhiều lần rồi để lắng. Phần tinh bột được phơi hoặc sấy khô. Khâu lọc và lắng quyết định độ trắng, độ mịn của bột.

Sản phẩm bột sắn dây OCOP của Hợp tác xã Nông nghiệp xanh Đại Huệ.

Đầu ra ổn định thay đổi đời sống người trồng. Hợp tác xã thu mua toàn bộ sản phẩm. Có hộ lãi hàng trăm triệu đồng mỗi vụ. Xưởng sản xuất tạo việc làm thường xuyên cho 7-10 lao động địa phương. Người dân không chỉ quan tâm đến năng suất mà ngày càng chú trọng hơn đến chất lượng nguyên liệu, quy trình sản xuất và đầu ra sản phẩm.

Sắn dây giờ là một mắt xích trong chuỗi sản xuất, chế biến và tiêu thụ nông sản. Sản phẩm có bao bì, nhãn hiệu và tiêu chuẩn OCOP để tiếp cận những thị trường rộng hơn. Người tiêu dùng ở xa đánh giá cao hương vị dễ dùng và bao bì thuận tiện. Sản phẩm phù hợp làm quà tặng.

Địa phương hiện có hơn 30 hộ chế biến sắn dây trên diện tích khoảng 40 ha. Chính quyền định hướng xây dựng vùng nguyên liệu tập trung. Quy trình sản xuất sẽ được chuẩn hóa theo VietGAP. Địa phương sẽ bảo vệ thương hiệu và mở rộng thị trường, hướng tới xuất khẩu.