TP.HCM siết chất lượng OCOP, rà soát hơn 1.000 sản phẩm

Sau sáp nhập, TP.HCM hiện có hơn 1.000 sản phẩm OCOP còn hiệu lực, gồm 239 sản phẩm 4 sao và 812 sản phẩm 3 sao. Thành phố chưa có sản phẩm đạt OCOP 5 sao cấp quốc gia. Trong giai đoạn 2025 - 2030, TP.HCM đặt mục tiêu có hơn 2.000 sản phẩm đạt từ 3 sao trở lên, trong đó hướng tới 5 - 10 sản phẩm 5 sao quốc gia.

TP.HCM hiện có hơn 1.000 sản phẩm OCOP còn hiệu lực sau sáp nhập.

Cùng với việc phát triển sản phẩm mới, yêu cầu đặt ra hiện nay là duy trì chất lượng đối với những sản phẩm đã được công nhận. UBND TP.HCM vừa ban hành Công văn số 8406/UBND-ĐT về rà soát, đẩy mạnh phát triển và nâng cao chất lượng sản phẩm OCOP trên địa bàn.

Công văn được triển khai theo Quyết định số 26/2026/QĐ-TTg ngày 22/5/2026 của Thủ tướng Chính phủ về Bộ tiêu chí và quy trình đánh giá, phân hạng sản phẩm OCOP, cùng Công văn số 7860/BNNMT-VPĐP ngày 16/7/2026 của Bộ Nông nghiệp và Môi trường.

Theo đó, Sở Nông nghiệp và Môi trường TP.HCM được giao chủ trì hướng dẫn, đôn đốc các địa phương rà soát những sản phẩm đã hết hoặc sắp hết thời hạn công nhận. Các chủ thể có nhu cầu tiếp tục tham gia chương trình sẽ được hướng dẫn hoàn thiện hồ sơ và thực hiện đánh giá, phân hạng lại theo quy định mới.

Điểm đáng chú ý là việc đánh giá lại không chỉ dựa trên hồ sơ cũ. Theo Bộ tiêu chí mới, hồ sơ phân hạng lại phải cập nhật những thay đổi sau thời gian được công nhận, trong đó có nguyên liệu, công nghệ, bao bì, nhãn mác, công bố chất lượng, kiểm nghiệm định kỳ, thị trường tiêu thụ, sản lượng và doanh thu.

Như vậy, “giữ sao” không đơn thuần là tiếp tục sử dụng kết quả phân hạng trước đây. Sản phẩm phải chứng minh được chất lượng và quá trình duy trì, cải tiến trong thực tế.

Quyết định 26/2026/QĐ-TTg chia sản phẩm OCOP thành 5 hạng. Trong đó, sản phẩm 3 sao đạt từ 50 đến dưới 70 điểm, 4 sao từ 70 đến dưới 90 điểm và 5 sao từ 90 đến 100 điểm. Hạng 5 sao là cấp quốc gia, dành cho những sản phẩm có thương hiệu, chất lượng cao và hội tụ điều kiện để xuất khẩu.

Bộ tiêu chí mới cũng phân thành ba nhóm lớn: sản phẩm và sức mạnh cộng đồng 40 điểm; khả năng tiếp thị 25 điểm; chất lượng sản phẩm 35 điểm. Cách đánh giá này đặt chất lượng, khả năng thương mại và câu chuyện sản phẩm cùng trong một hệ thống tiêu chí.

Với TP.HCM, việc rà soát vì thế không chỉ nhằm duy trì số lượng sản phẩm OCOP hiện có. Đây còn là cơ hội để các chủ thể nhìn lại quy trình sản xuất, vùng nguyên liệu, tiêu chuẩn chất lượng, bao bì, nhãn hàng và khả năng tiếp cận thị trường.

Sở Nông nghiệp và Môi trường cũng được giao theo dõi, tổng hợp tình hình đánh giá, phân hạng lại; đồng thời phối hợp kiểm tra việc duy trì chất lượng sản phẩm, sử dụng giấy chứng nhận, logo và nhãn hiệu OCOP. Những trường hợp vi phạm sẽ được xử lý hoặc kiến nghị xử lý theo thẩm quyền.

Việc tăng cường kiểm tra, giám sát cũng phù hợp với quy định mới của Bộ Nông nghiệp và Môi trường về kiểm tra, giám sát sản phẩm OCOP, ban hành ngày 7/9/2026. Quy định này nhấn mạnh việc kịp thời phát hiện, chấn chỉnh những sản phẩm không còn đáp ứng yêu cầu, qua đó bảo vệ uy tín của chương trình và quyền lợi người tiêu dùng.

Song song với việc rà soát sản phẩm cũ, TP.HCM đặt mục tiêu mở rộng nguồn sản phẩm OCOP mới. Theo Công văn số 8406/UBND-ĐT, trong năm 2026, mỗi xã, phường, đặc khu được giao phấn đấu có ít nhất một sản phẩm mới đăng ký tham gia đánh giá, phân hạng OCOP.

Mục tiêu này tạo thêm dư địa để các địa phương lựa chọn những sản phẩm có lợi thế về nguyên liệu, sản xuất, chế biến hoặc gắn với đặc trưng văn hóa, làng nghề để hỗ trợ phát triển.

TP.HCM đặt mục tiêu mỗi xã, phường, đặc khu có ít nhất một sản phẩm mới đăng ký tham gia chương trình OCOP trong năm 2026.

Định hướng này nằm trong mục tiêu lớn hơn của TP.HCM là nâng tổng số sản phẩm OCOP đạt từ 3 sao trở lên lên hơn 2.000 sản phẩm trong giai đoạn 2025 - 2030, đồng thời hình thành nhóm sản phẩm có khả năng cạnh tranh và hướng tới thị trường quốc tế.

Để sản phẩm mới không dừng ở việc đạt sao, thành phố tiếp tục định hướng nâng chất lượng, hoàn thiện bao bì, mẫu mã, tiêu chuẩn sản xuất và mở rộng thị trường. Các nhóm có lợi thế như thực phẩm chế biến, đồ uống, thủ công mỹ nghệ được xác định là những lĩnh vực cần tiếp tục đầu tư, nâng cấp.

Sở Công Thương được giao phối hợp triển khai xúc tiến thương mại, hội chợ, triển lãm, kết nối cung cầu; hỗ trợ các chủ thể đưa sản phẩm vào hệ thống phân phối, sàn thương mại điện tử và các chương trình quảng bá.

Với cách tiếp cận này, chương trình OCOP của TP.HCM đang chuyển trọng tâm từ phát triển số lượng sang duy trì chất lượng và khả năng cạnh tranh. Mỗi sản phẩm được công nhận không chỉ cần đạt tiêu chí tại thời điểm phân hạng, mà còn phải duy trì chất lượng, cập nhật tiêu chuẩn và chứng minh sức sống trên thị trường.