Bún Cù kỳ - Hương vị ẩm thực trứ danh của Quảng Ninh
13:37 | 17/10/2022
OVN - Nhắc đến ẩm thực Quảng Ninh, người ta thường nghĩ đến những món ăn hấp dẫn như chả mực Hạ Long, khâu nhục, gà đồi Tiên Yên, chả rươi Đông Triều,... Ngoài ra, vùng biển này còn sở hữu loạt đặc sản mà du khách ví dụ như con cù kỳ với món bún cù kỳ .

Con cù kỳ ở Quảng Ninh được chế biến thành nhiều món ngon (Ảnh: In).
Con cù kỳ (còn có tên cua sấm, cua đá, cùm vùm) là một loài cua sống trong các khe đá, rừng ngập mặn khắp vùng biển Quảng Ninh. Chúng có thể phát triển đến kích thước lớn (chiều rộng lên đến 12cm) và ăn các loài phù du, giáp xác nhỏ.Theo người dân Quảng Ninh, cù kỳ cùng họ với cua nhưng sở hữu phần càng to hơn rõ rệt so với kích thước cơ thể và có mai màu nâu, mắt xanh lá. Đây là con vật hiếu chiến, lỳ lợm với đôi càng chắc khỏe nên kẹp rất đau. Người ta tin rằng, cù kỳ chỉ chịu buông đối phương khi có tiếng sấm nên nó còn được gọi với cái tên thunder crab (cua sấm).
Cù kỳ ở Quảng Ninh có hai loại là cù kỳ đen và cù kỳ đỏ. Cù kỳ đỏ có vẻ ngoài bắt mắt và thịt ngon hơn nên thường được đánh bắt, chế biến món ăn. Mùa cù kỳ kéo dài từ tháng 3 đến tháng 7. Vào mùa, chúng được bán với giá dao động từ 190.000 - 250.000 đồng/kg, còn cuối mùa giá cao hơn, có thể lên tới 300.000 đồng/kg do số lượng khan hiếm. Một cân cù kỳ được khoảng 7-9 con.

Bún cù kỳ là món ăn nức tiếng của người Hạ Long, hấp dẫn du khách thập phương tới thưởng thức (Ảnh: Int)
Sở dĩ cù kỳ có giá đắt đỏ là bởi hương vị của chúng khá lạ và thơm, khác biệt so với các loài cua khác và thường được chế biến thành nhiều món ăn bổ dưỡng. Trong đó, nổi tiếng nhất là món bún cù kỳ của người Quảng Ninh. Không ai rõ bún cù kỳ xuất hiện từ khi nào nhưng theo nhiều người Quảng Ninh, món ăn này do những ngư dân làng chài sáng tạo ra. Vào mùa cù kỳ, sau khi đánh bắt về, thay vì chỉ nướng và hấp như bình thường, họ nghĩ ra cách nấu cù kỳ thành món bún, vừa no bụng, vừa tận dụng được phần gạch béo ngậy của loài cua này.Con cù kỳ chỉ có phần càng nhiều thịt, còn thân khá xốp. Sau khi sơ chế sạch, tách riêng phần thịt, gạch và vỏ. Phần thân không có thịt sẽ được đem xay nhuyễn, lọc lấy nước cốt để nấu nước dùng, còn gạch được chế biến như riêu cua, tạo cho món ăn có hình thức bắt mắt và hương vị hấp dẫn.

Món bún cù kỳ chế biến giống bún riêu nhưng hương vị hoàn toàn khác biệt (Ảnh: Int).
Càng cù kỳ to, chắc thịt được làm chín, sau đó đập bỏ phần vỏ cứng, khéo léo tách sao cho miếng thịt còn nguyên hình dạng ban đầu. Phần thịt này được dùng để trang trí cuối cùng, bày biện trên bát bún. Bún cù kỳ Quảng Ninh được nấu giống như bún riêu cua nên có vị thơm, chua dịu rất dễ ăn, đủ khiến thực khách cảm nhận phần thịt mềm ngọt, phần gạch béo ngậy và nước dùng đậm đà.
Bún cù kỳ ở Quảng Ninh có vị chua dịu khá giống bún hải sản, bún riêu cua ở Hà Nội. Người ăn có thể cảm nhận được phần nước dùng có vị ngọt thanh xen chút đậm đà từ thịt và gạch cù kỳ nên dễ ăn. Phần thịt cũng khá mềm, dậy mùi thơm đặc trưng và không còn tanh như nhiều món bún hải sản khác.

Thực khách có thể thưởng thức thịt càng cù kỳ hoặc gọi thêm topping như chả cá, chả mực, đậu phụ rán giòn,... và ăn kèm rau sống (Ảnh: Int)
Bún cù kỳ được thưởng thức kèm với măng ngâm chua ngọt và rau sống thái nhỏ. Du khách có thể nhúng rau sống vào nước dùng cho chín tái hoặc chấm với mắm, gắp thêm miếng bún và thịt cù kỳ rồi từ từ húp xì xụp phần nước dùng chua chua, ngọt ngọt.
Bún cù kỳ Quảng Ninh, một đặc sản dân dã nhưng chứa đựng nhiều hương vị đặc sắc được lòng du khách mỗi khi có dịp đến đây du lịch. Từ những công đoạn chế biến cầu kỳ, tỉ mỉ tạo thành món ngon nổi tiếng mà khó lòng có thể chối từ mỗi khi có dịp đến với vùng đất này.
Bài và ảnh TH: Hoa Trúc Vy
Từ khóa:
OCOP Việt Nam
Tin mới hơn
Giữa làn sóng chuyển đổi số lan rộng, Khánh Hòa không đứng ngoài cuộc mà đang chủ động “bước lên sàn” với một chiến lược rõ ràng và nhịp điệu quyết liệt hơn. Việc đưa sản phẩm lên môi trường trực tuyến không còn là giải pháp tình thế, mà trở thành một hướng đi mang tính cấu trúc lại nền kinh tế địa phương. Ở đó, không gian thị trường được mở rộng vượt khỏi giới hạn địa lý, phương thức kinh doanh dịch chuyển từ truyền thống sang đa kênh, và mối quan hệ giữa người bán, người mua cũng được tái định hình dựa trên dữ liệu và trải nghiệm số.
OVN - Làm nông nghiệp sạch giữa lòng phố thị phồn hoa như TP. HCM chưa bao giờ dễ dàng. Đối với Công ty Cổ phần Đầu tư Xuất nhập khẩu Phúc Lộc Thọ, nỗ lực giúp những hũ mật ong đạt chuẩn OCOP hay sắp tới là danh hiệu Hàng Việt Nam Chất Lượng Cao, càng không phải hành trình… chỉ có vị ngọt.
OVN - Chuyển đổi số đang mở ra hướng đi mới cho các chủ thể OCOP tại An Giang. Từ những cơ sở sản xuất nhỏ lẻ, nhiều hộ đã mạnh dạn đưa sản phẩm lên mạng xã hội, sàn thương mại điện tử, qua đó mở rộng thị trường, gia tăng doanh thu và từng bước nâng tầm thương hiệu nông sản địa phương.
OVN - Từ vùng đất chiêm trũng vốn quen với những loại cây trồng truyền thống, chị Hán Thị Luyến – Giám đốc Hợp tác xã Thương mại và Dịch vụ Hán Thị (xã Trung Kênh, tỉnh Bắc Ninh) đã mạnh dạn đưa cây trái nhàu về canh tác, từng bước hình thành sản phẩm OCOP giàu tiềm năng. Hành trình ấy không chỉ mở ra hướng đi mới cho nông nghiệp địa phương mà còn cho thấy vai trò của tư duy đổi mới trong phát triển kinh tế nông thôn hiện nay.
LNV - Những năm qua, Chương trình “Mỗi xã một sản phẩm” (OCOP) được xác định là một trong những động lực quan trọng thúc đẩy phát triển kinh tế nông thôn tại tỉnh Gia Lai. Thông qua việc khai thác hiệu quả tiềm năng, lợi thế sẵn có của từng địa phương, nhiều sản phẩm nông nghiệp truyền thống đã được “khoác áo mới”, từng bước nâng cao giá trị gia tăng, xây dựng thương hiệu, đáp ứng các tiêu chuẩn về chất lượng, an toàn thực phẩm và phát triển theo hướng bền vững.
OVN - Từ những đồi chè xanh mướt dưới chân dãy Trường Sơn, chè búp xanh Yên Thủy (Phú Thọ) được tạo nên bằng sự cần mẫn của người trồng chè, sự gìn giữ phương thức chế biến truyền thống và những bước đi bài bản trong xây dựng vùng nguyên liệu, nâng cao chất lượng sản phẩm. Được chứng nhận OCOP 4 sao, chè búp xanh Yên Thủy đang từng bước khẳng định thương hiệu, mở rộng thị trường tiêu thụ và hướng tới xuất khẩu, trở thành niềm tự hào của vùng đất cửa ngõ Tây Bắc.
Tin khác
LNV - Hiện nay, các sản phẩm OCOP của tỉnh Thái Nguyên đã và đang phát triển mạnh mẽ đi vào chiều sâu, từng bước khẳng định được giá trị và chất lượng của sản phẩm. Từ đó cho thấy sự thành công trong quá trình thực hiện Chương trình OCOP ngày một tăng dần qua từng năm kể cả số lượng, chất lượng, cũng như thương hiệu sản phẩm.
OVN - Từ lợi thế tự nhiên và cách làm bài bản, HTX Nậm Dù Xuân Quang đang trở thành điểm sáng của xã Xuân Quang (Lào Cai) khi liên tục nâng chất sản phẩm OCOP, mở rộng quy mô nuôi ong và khẳng định thương hiệu mật ong núi đá trên thị trường.
Từ những quả cam đặc sản đã làm nên tên tuổi vùng đất Cao Phong, Mứt cam 3T Farm của hợp tác xã (HTX) 3T Nông sản Cao Phong, Khu 1, xã Cao Phong (tỉnh Phú Thọ) ra đời như một nỗ lực nâng tầm giá trị nông sản vùng Mường Thàng (nay thuộc tỉnh Phú Thọ). Với quy trình sản xuất khép kín và công nghệ sấy hiện đại, sản phẩm vừa giữ nguyên hương vị thiên nhiên, vừa mang đến hình ảnh mới cho thương hiệu cam xứ Mường.
OVN - Sau hơn 7 năm triển khai Chương trình OCOP, Bắc Ninh đang chuyển mạnh từ phát triển sản phẩm đơn lẻ sang xây dựng hệ sinh thái nông sản dược liệu ứng dụng công nghệ cao. Những mô hình tiên phong như Công ty TNHH Dược liệu FUJIKO hay các HTX chế biến thực phẩm đã chứng minh công nghệ là chìa khóa tạo giá trị gia tăng, mở rộng thị trường và thúc đẩy sinh kế bền vững cho người dân.
OVN - Măng tây là rau có hàm lượng dinh dưỡng cao, giúp ổn định huyết áp, chữa béo phì nên được giới ẩm thực gọi là rau vua. Xã Phước Dinh của tỉnh Khánh Hoà - thủ phủ của măng tây xanh hiện có khoảng 200 ha trồng măng tây xanh, cho thu nhập lên tới 500 triệu đồng/ha/năm, cao gấp 3 đến 4 lần so với cây rau màu khác.
OVN - Với lợi thế khí hậu và thổ nhưỡng đặc trưng, các xã Khánh Sơn, Đông Khánh Sơn và Tây Khánh Sơn (tỉnh Khánh Hòa) đang khai thác hiệu quả cây sầu riêng, không chỉ nâng cao thu nhập mà còn hình thành hệ sinh thái sản phẩm OCOP ngày càng phong phú, góp
OVN - Giữa đồng đất xã Thọ Long (Thanh Hóa), câu chuyện về ông Lê Viết Ngọc và hành trình “đánh thức” rau má bản địa đã mở ra một lối đi mới cho nông sản quê hương, đưa loài cây mọc hoang trở thành sản phẩm OCOP được thị trường đón nhận.
OVN - Không muốn nhìn nông sản quê nhà rớt giá mỗi mùa thu hoạch, chị Ngô Thị Yến Lil, ngụ ấp Hòa Lợi, xã An Lạc Thôn, TP Cần Thơ, đã tìm cách “tái sinh” giá trị của trái bưởi Năm Roi – biến từng phần vỏ, cùi, múi thành những sản phẩm đặc trưng, vừa ngon miệng vừa mang lại sinh kế bền vững cho người dân địa phương.
OVN - Sau hơn 02 năm trăn trở trước thực trạng cạnh tranh thiếu lành mạnh, Công ty TNHH MTV Trương Thanh Khoan (Đồng Nai) đã có những bước đi chiến lược mới. Không chỉ tiếp tục khẳng định giá trị sản phẩm trầm hương sạch đạt chuẩn OCOP, giữa bối cảnh khó khăn về nguồn nguyên liệu, lẫn giá cả, doanh nghiệp còn dồn lực mở rộng quy mô sản xuất hiện đại, đẩy mạnh xuất khẩu sang nhiều thị trường tiềm năng.
OVN - Phan Thiết là 1 trong 6 vùng sản xuất nước mắm nổi tiếng trong cả nước. Trải qua nhiều thăng trầm, đến nay, nước mắm Phan Thiết vẫn lặng lẽ khẳng định vị thế của mình như một biểu tượng văn hóa và ẩm thực Việt Nam.
OVN - Gốm Chu Đậu – thương hiệu Quốc gia của Việt Nam vừa vinh dự có 5 sản phẩm tiêu biểu đạt chứng nhận OCOP 5 sao cấp Quốc gia. Đây là cột mốc quan trọng, khẳng định vị thế của dòng gốm truyền thống trên bản đồ văn hóa và kinh tế.
OVN - Thương hiệu Bảo Minh đã khẳng định vị thế trên bản đồ bánh mứt kẹo truyền thống Việt Nam, vừa giữ được tinh hoa làng nghề, vừa mạnh dạn đón nhận xu hướng hiện đại hóa và hội nhập quốc tế. Việc 6 sản phẩm truyền thống của công ty được công nhận đạt chuẩn OCOP 4 sao và được xác định có tiềm năng lên 5 sao chính là dấu mốc quan trọng đánh dấu bước chuyển mình từ “tinh hoa xưa” tới “thương hiệu tương lai”.
OVN - Nhờ lợi thế thổ nhưỡng đặc trưng, gạo Cần Đước (Long An) nổi tiếng với hương vị thơm ngon, dẻo ngọt. Hộ kinh doanh Bảy Sánh đã góp phần đưa các loại gạo đặc sản nơi đây đạt chứng nhận OCOP 3 sao, khẳng định thương hiệu và vươn xa thị trường.
LNV - Với khí hậu nhiệt đới gió mùa, đường bờ biển dài và nguồn thức ăn dồi dào từ đại dương tạo nên môi trường sống lý tưởng, Quảng Ngãi đã trở thành vùng đất được thiên nhiên ưu ái cho loài chim yến. Nhờ lợi thế đặc thù, nguồn tổ yến địa phương luôn có chất lượng vượt trội, nhận nhiều đánh giá tích cực bởi người tiêu dùng. Đây cũng chính là động lực để Công ty TNHH XNK Yến Sào Cù Lao Ré lựa chọn phát triển sản phẩm ngay trên mảnh quê hương.