Chương trình OCOP thúc đẩy phát triển bền vững kinh tế nông thôn
13:48 | 11/03/2022
OVN - Sau gần 3 năm triển khai, Chương trình mỗi xã một sản phẩm OCOP đã khơi dậy được tiềm năng, thế mạnh của các địa phương về sản phẩm đặc sản, ngành nghề nông thôn gắn với lợi thế về điều kiện sản xuất, vùng nguyên liệu và văn hóa truyền thống để gia tăng.
Cả nước có 1.271 chủ thể tham gia Chương trình sản phẩm OCOP
Theo đánh giá của Bộ NN-PTNT - cơ quan thường trực Chương trình, ngay sau khi Chương trình OCOP được phê duyệt trên phạm vi cả nước, Bộ đã tham mưu để Chính phủ ban hành Bộ tiêu chí và quy trình đánh giá, phân hạng sản phẩm OCOP, ban hành các văn bản chỉ đạo, hướng dẫn triển khai Chu trình OCOP gắn với trách nhiệm cụ thể của từng cấp, xây dựng biểu trưng OCOP Việt Nam và áp dụng thống nhất trên cả nước.
Việt Nam phát triển sản phẩm OCOP ở cả 3 vùng đất nước (Ảnh minh họa)
Từ chương trình sản phẩm OCOP, nhiều mô hình hay, cách làm sáng tạo đã được các địa phương triển khai hiệu quả như: Hội chợ sản phẩm OCOP thường niên của tỉnh Quảng Ninh; Chuỗi sự kiện kết nối sản phẩm các vùng miền của thành phố Hà Nội; Nhịp cầu xúc tiến thương mại và đầu tư gắn với Chương trình sản phẩm OCOP của tỉnh Đồng Tháp;... góp phần tạo sức lan tỏa, nâng cao hình ảnh sản phẩm và thương hiệu OCOP Việt Nam trên thị trường.
Xác định để chương trình thành công, tìm kiếm đầu ra cho sản phẩm là cốt lõi, đến nay cả nước đã phát triển được 24 tổ chức tư vấn sản phẩm OCOP, ký kết chương trình phối hợp với 10 cơ quan, tổ chức Trung ương, tổ chức các chương trình, cuộc thi khởi nghiệp sáng tạo cho sinh viên, thanh niên và phụ nữ, hình thành nhiều mô hình khởi nghiệp sản phẩm OCOP hiệu quả ở các địa phương; Thống nhất chủ trương với các tỉnh về định hướng xây dựng 3 Trung tâm thiết kế sáng tạo phát triển sản phẩm OCOP ở 03 vùng để thúc đẩy các hoạt động đổi mới, thiết kế sáng tạo phát triển sản phẩm ở các địa phương.
Bộ NN- PTNT đã phối hợp với các đơn vị thúc đẩy mạng lưới kết nối quốc tế về sản phẩm OCOP (iOCOP), đề xuất sáng kiến“Phát triển sản phẩm ngành nghề nông thôn theo mô hình mỗi xã/làng một sản phẩm trong khối ASEAN” và được Hội nghị cấp cao ASEAN 2020 chấp thuận đưa vào thực hiện từ năm 2021.
Kinh tế - xã hội nông thôn phát triển nhờ sản phẩm OCOP
Qua gần 3 năm thực hiện, Chương trình đã khơi dậy được tiềm năng, thế mạnh của các địa phương về sản phẩm đặc sản, ngành nghề nông thôn gắn với lợi thế về điều kiện sản xuất, vùng nguyên liệu và văn hóa truyền thống để gia tăng giá trị sản phẩm OCOP, như: các làng nghề truyền thống ở Đồng bằng sông Hồng; trái cây và dược liệu ở Miền núi phía Bắc, cà phê và hồ tiêu ở Tây Nguyên, lúa gạo và thuỷ sản ở Đồng bằng sông Cửu Long...
Hơn 145 sản phẩm OCOP khai thác hiệu quả vùng nguyên liệu địa phương, gắn với chỉ dẫn địa lý, như: Trà hoa vàng Ba Chẽ của tỉnh Quảng Ninh; quế của tỉnh Yên Bái; chè Shan Tuyết Hoàng Su Phì của tỉnh Hà Giang; chè Tân Cương của tỉnh Thái Nguyên; cà phê của tỉnh Sơn La, lúa gạo ở tỉnh Sóc Trăng và tỉnh An Giang…
Từng bước chuyển đổi sản xuất quy mô nhỏ sang sản xuất theo hướng liên kết chuỗi giá trị khép kín, đặc biệt là gắn với vai trò của các HTX, doanh nghiệp vừa và nhỏ. Chương trình đã hình thành được 393 chuỗi giá trị OCOP hoạt động hiệu quả với vai trò tích cực của HTX và doanh nghiệp.
Mô hình trồng trà hoa vàng - sản phẩm OCOP danh tiếng của Quảng Ninh (Ảnh minh họa)
Bước đầu, Chương trình sản phẩm OCOP đã góp phần tạo việc làm cho lao động, thúc đẩy phát triển kinh tế nông thôn, đặc biệt là phát huy vai trò của phụ nữ và đồng bào dân tộc thiểu số. Điển hình như, các chủ thể OCOP của tỉnh Quảng Ninh đã tạo việc làm cho trên 3.800 lao động trực tiếp; các chủ thể OCOP của tỉnh Hà Tĩnh tạo việc làm và thu nhập ổn định cho 2.196 lao động... Tỷ lệ chủ thể OCOP là nữ chiếm 39%, cao hơn tỷ lệ nữ giữ vai trò điều hành các doanh nghiệp của Việt Nam (25%), đặc biệt là ở khu vực miền núi như: Bắc Trung Bộ với 50,6%, Tây Nguyên là 45,2% và MN phía Bắc là 43,4%.
Đến nay, các sản phẩm OCOP đáp ứng những tiêu chuẩn, quy chuẩn chất lượng, an toàn thực phẩm; có mẫu mã, bao bì đa dạng và thân thiện với môi trường, phù hợp yêu cầu của thị trường. Một số doanh nghiệp, tập đoàn siêu thị lớn đã đặt hàng, ưu tiên các sản phẩm OCOP để đưa vào hệ thống phân phối, hiện đang được tiêu thụ ổn định. Đặc biệt, nhiều sản phẩm OCOP được đổi mới, sáng tạo để nâng cao chất lượng, đã tiếp cận thị trường xuất khẩu (như miến dong Tài Hoan của tỉnh Bắc Kạn, cà phê Bích Thao của tỉnh Sơn La, đường thốt nốt Palmania của tỉnh An Giang…), hướng đến làm quà tặng sang trọng và có giá trị cao.
Theo Văn phòng Ðiều phối NTM Trung ương, trên cơ sở kinh nghiệm triển khai Chương trình giai đoạn 2018-2020, trong giai đoạn 2021-2025, Nhà nước cần xây dựng khung Chương trình phù hợp với tiềm năng và lợi thế của các địa phương, huy động sự tham gia của các chủ thể kinh tế, các cấp, các ngành trong triển khai Chương trình.
Đồng thời, tăng cường hoạt động xúc tiến thương mại, kết nối cung - cầu cho sản phẩm OCOP cần phải gắn với các chương trình hội chợ sản phẩm OCOP thường niên cấp quốc gia, cấp vùng và địa phương; các Trung tâm thiết kế sáng tạo phát triển sản phẩm OCOP gắn với chương trình khởi nghiệp, thu hút sự tham gia của các chủ thể.
Các địa phương cần tập trung đánh giá tiềm năng, thế mạnh của địa phương, đặc biệt là tiềm năng về nguyên liệu địa phương, ngành nghề nông thôn, du lịch cộng đồng để có chính sách, giải pháp phù hợp để phát triển sản phẩm OCOP. Các Bộ, ngành Trung ương đẩy mạnh hỗ trợ quảng bá, xúc tiến thương mại, hướng dẫn các địa phương, chủ thể áp dụng các quy định liên quan đến chất lượng, an toàn thực phẩm và sở hữu trí tuệ...Đẩy mạnh hơn nữa hoạt động hợp tác quốc tế trong triển khai Chương trình, tiếp tục tham mưu hoàn thiện và mở rộng mạng lưới sản phẩm OCOP khu vực và quốc tế, tăng cường trao đổi kinh nghiệm, tập huấn, xúc tiến thương mại sản phẩm OCOP.
Bài, ảnh: Hà Trang (TH)
Tin mới hơn
ocopvietnam - Bằng việc tích hợp công nghệ livestream và hệ thống truy xuất nguồn gốc QR, hàng trăm mặt hàng OCOP bản địa đang chủ động tháo gỡ rào cản địa lý. Quá trình số hóa khâu phân phối giúp nông dân vùng cao giảm sự phụ thuộc vào thương lái, thiết lập kết nối trực tiếp với người tiêu dùng trên toàn quốc.
ocopvietnam – Thông qua Hội thảo khoa học quốc tế về phát triển kinh tế và thương mại xuyên biên giới, Cao Bằng hướng tới khai thác hiệu quả lợi thế kinh tế cửa khẩu, phát triển hạ tầng logistics, tăng cường kết nối thị trường Việt Nam – Trung Quốc. Đây cũng là cơ hội để nông sản, đặc sản và sản phẩm OCOP của tỉnh mở rộng đầu ra, từng bước tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng khu vực và quốc tế.
ocopvietnam - Ở xã Mường Chanh, tỉnh Sơn La, HTX Nông nghiệp Ara-Tay Coffee là một mô hình tiêu biểu cho cách phát triển sản phẩm gắn với bản sắc địa phương. HTX khởi đầu từ nhóm phụ nữ dân tộc Thái. Tên thương hiệu được ghép từ “Arabica”, giống cà phê nổi tiếng của vùng Tây Bắc, và “Tay”, cách người Thái gọi dân tộc mình.
ocopvietnam - Hội chợ Triển lãm Nông nghiệp Quốc tế lần thứ 26 (AgroViet 2026) sẽ diễn ra từ ngày 12 đến 15-11 tại Hà Nội, với khoảng 250 gian hàng của 25 tỉnh, thành phố và doanh nghiệp nhiều nước. Điểm mới năm nay là hội chợ mở rộng sang lĩnh vực công nghệ, thiết bị bảo vệ môi trường và sản phẩm khởi nghiệp sáng tạo.
ocopvietnam - Ngày 30-10, đoàn Đại sứ, Trưởng đại diện các tổ chức quốc tế tại Việt Nam cùng phu nhân, phu quân đã theo Chuyến tàu Di sản Hà Nội - Thái Nguyên về xứ trà, trải nghiệm hái, sao và thưởng trà Tân Cương, khám phá văn hóa địa phương và dự khai mạc Festival Trà Quốc tế - Thái Nguyên năm 2026.
ocopvietnam - Lấy ví dụ kiwi Zespri, táo Jazz của New Zealand, đại biểu Quốc hội Trần Thị Hiền (Ninh Bình) đề nghị luật hóa chính sách hỗ trợ xây dựng thương hiệu chung, để doanh nghiệp, hiệp hội ngành hàng cùng tạo ra những thương hiệu Việt đủ sức chinh phục thị trường thế giới.
Tin khác
ocopvietnam - Diễn ra từ ngày 30-10 đến 4-11, Hội chợ Thương mại quốc tế Lai Châu 2026 đã nhận đăng ký đủ 228 gian hàng, trong đó có 12 gian hàng quốc tế. Sự kiện được kỳ vọng mở rộng thị trường cho sản phẩm OCOP, nông sản chủ lực của tỉnh, đồng thời tạo cầu nối hợp tác với các địa phương của Trung Quốc và Lào.
ocopvietnam - Tận dụng vai trò chủ nhà năm APEC 2027, Việt Nam sẽ thúc đẩy một lộ trình chung của khu vực về hệ thống nông nghiệp, thực phẩm đổi mới sáng tạo và có khả năng chống chịu, đồng thời chia sẻ kinh nghiệm phát triển nông nghiệp xanh, phát thải thấp với các nền kinh tế thành viên.
ocopvietnam - Trung Quốc và khai mạc Hội chợ Thương mại quốc tế Việt - Trung năm 2026. Đây là cơ hội để đưa nông sản, chè đặc sản và sản phẩm OCOP của tỉnh vào thị trường nước bạn.
ocopvietnam - Từ ngày 22 đến 25/10, tại xã Nam Phước, Đà Nẵng tổ chức chương trình kết nối giao thương, giúp doanh nghiệp, hợp tác xã gặp gỡ trực tiếp nhà phân phối và doanh nghiệp xuất khẩu để mở rộng đầu ra.
ocopvietnam - Từ ngày 26/10 đến 26/11/2026, Đắk Lắk sẽ tổ chức 76 lớp tập huấn kỹ thuật canh tác sầu riêng theo tiêu chuẩn VietGAP tại 35 xã, phường, nhằm nâng cao chất lượng sản phẩm và hoàn thiện dữ liệu vùng trồng phục vụ xuất khẩu.
ocopvietnam - Sản phẩm OCOP, nông sản, đặc sản vùng miền và hàng thủ công mỹ nghệ được xem là nhóm hàng có nhiều tiềm năng lan tỏa qua nền tảng số. Thương mại điện tử xuyên biên giới đang mở ra cơ hội để những sản phẩm mang bản sắc Việt đến với người tiêu dùng quốc tế, với chi phí và thời gian thấp hơn so với cách làm truyền thống.
ocopvietnam - Đoàn Học viện Nông nghiệp Việt Nam do TS Cao Đức Phát dẫn đầu khảo sát các mô hình chấn hưng nông thôn tại thành phố Anh Đức (Quảng Đông, Trung Quốc), tìm hướng vận dụng phù hợp với điều kiện Việt Nam.
ocopvietnam - Shopee cùng Hà Tĩnh, Hải Phòng tổ chức livestream giúp doanh nghiệp đưa sản phẩm OCOP, đặc sản lên sàn.
ocopvietnam - Khi hoạt động xúc tiến thương mại đi liền với sản xuất, logistics và nhu cầu thật của thị trường, vị trí cửa ngõ biên giới sẽ dần thành sức bật tăng trưởng cho Tuyên Quang.
ocopvietnam - Khách du lịch tăng nhanh, nhưng sản phẩm OCOP chưa tiêu thụ tương xứng qua kênh này. Địa phương cần tái cơ cấu sản phẩm. Thúc đẩy liên kết "Du lịch - OCOP - Văn hóa" nhằm tạo sức bật kép cho kinh tế địa phương.
ocopvietnam - Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh Đồng Tháp đang tổ chức loạt hội nghị tập huấn giúp người sản xuất, kinh doanh nâng cao kỹ năng quảng bá, bán hàng trên sàn thương mại điện tử năm 2026,hoạt động nằm trong khuôn khổ Cuộc vận động "Người Việt Nam ưu tiên dùng hàng Việt Nam".
Đổi mới quy trình, tận dụng phụ phẩm, dùng bao bì thân thiện môi trường, những cách làm "xanh" của các chủ thể OCOP Hà Tĩnh đang giúp sản phẩm nâng cao giá trị, mở rộng đường ra thị trường quốc tế.
ocopvietnam - Ngày 1/10 vừa qua, các mặt hàng nông sản Tuyên Quang và sản phẩm OCOP tiêu biểu đã được giới thiệu trực tiếp đến người tiêu dùng Thủ đô. Sự kiện do Liên minh Hợp tác xã hai địa phương tổ chức, nhằm mục tiêu mở rộng thị trường và xây dựng chuỗi cung ứng lâu dài cho bà con nông dân.
Từ 28 - 31/10, Lào Cai giới thiệu nông sản chủ lực, sản phẩm OCOP và công nghệ nông nghiệp cùng bán hàng, livestream.
ocopvietnam - Liên minh Hợp tác xã thành phố Hà Nội và Liên minh Hợp tác xã tỉnh Thái Nguyên tổ chức hội nghị xúc tiến thương mại, tạo không gian để các hợp tác xã, doanh nghiệp hai địa phương giới thiệu sản phẩm, tìm kiếm đối tác và mở rộng kênh tiêu thụ.
