Tinh hoa làng nghề Hà Nội trên hành trình hội nhập OCOP

OCOP thủ công mỹ nghệ: Hội nhập hiện đại, giữ hồn truyền thống

Tại Hội chợ triển lãm Hàng lưu niệm - quà tặng Thủ đô 2025, hàng nghìn sản phẩm thủ công mỹ nghệ được giới thiệu, trong đó nhiều sản phẩm đã đạt chứng nhận OCOP từ 3 đến 5 sao. Đây không chỉ là dịp quảng bá tinh hoa làng nghề mà còn là cầu nối đưa sản phẩm Việt hòa nhập sâu hơn vào đời sống hiện đại.

Nổi bật trong số đó có thể kể đến lụa Vạn Phúc, gốm Bát Tràng, mây tre đan Phú Vinh, sơn mài Hạ Thái, khảm trai Chuyên Mỹ... Mỗi sản phẩm đều kết tinh từ bàn tay tài hoa của nghệ nhân, từ ký ức văn hóa ngàn năm của làng nghề.

Tại gian hàng khảm trai Chuyên Mỹ (Phú Xuyên, Hà Nội) – làng nghề hơn 1.000 năm tuổi, những bức tranh tinh xảo, hộp trang sức, đồ lưu niệm chạm khắc vỏ trai, vỏ ốc thu hút ánh nhìn khách tham quan. Chuyên Mỹ vốn được coi là “thủ phủ” khảm trai Việt Nam, nơi kỹ thuật ghép vỏ trai - vỏ ốc được lưu giữ và phát triển, tạo nên các tác phẩm vừa mang chiều sâu văn hóa vừa có giá trị nghệ thuật cao. Hiện nhiều sản phẩm của làng đã đạt chứng nhận OCOP 4 sao, 5 sao.

Không chỉ dừng lại ở sản phẩm trang trí, các cơ sở tại Chuyên Mỹ đã chuyển hướng sang dòng sản phẩm ứng dụng như hộp quà, đồ lưu niệm, nội thất... tiện dụng và hiện đại. Theo nghệ nhân Vũ Văn Hoàng, để chinh phục khách hàng trẻ, người làm nghề phải vừa giữ nét truyền thống, vừa sáng tạo thêm màu sắc, kiểu dáng phù hợp, đồng thời áp dụng bao bì, tem nhãn hiện đại.

Nghệ nhân Vũ Văn Hoàng đang giới thiệu về các sản phẩm khảm trai, ốc.

Khẳng định thương hiệu làng nghề Hà Nội

Không chỉ khảm trai, làng lụa Phùng Xá (Mỹ Đức, Hà Nội) cũng để lại ấn tượng tại hội chợ với các bộ sưu tập khăn, phụ kiện, mặt nạ từ lụa tơ tằm truyền thống nhưng được thiết kế hiện đại, phù hợp với gu thẩm mỹ mới. Một số sản phẩm đặc biệt như khăn lụa tơ sen, chăn bông tơ tằm, khăn lụa cao cấp đã đạt chứng nhận OCOP 5 sao của thành phố.

Theo đơn vị sản xuất, để đáp ứng nhu cầu quà tặng cao cấp, sản phẩm lụa được cải tiến về độ bền, màu sắc phong phú, đồng thời bổ sung mã QR truy xuất nguồn gốc, tăng tính minh bạch và tạo niềm tin cho người tiêu dùng. Đây là bước đi cho thấy OCOP không chỉ là công cụ chứng nhận, mà còn là định hướng để sản phẩm làng nghề trở thành thương hiệu bền vững.

Cơ hội từ những cú hích xúc tiến thương mại

Bên cạnh các làng nghề đã thành công, nhiều cơ sở thủ công mỹ nghệ khác cũng đang trong giai đoạn chuyển mình. Điển hình là Cơ sở Mỹ nghệ Cường Khang (Thường Tín, Hà Nội) với các sản phẩm gỗ chạm khắc tinh xảo, tượng gỗ, bàn thờ, đồ nội thất. Tuy chưa đạt chứng nhận OCOP do thiếu bao bì, nhãn mác, song cơ sở đã có kinh nghiệm hợp tác với các đối tác Nhật Bản, Trung Quốc và được đánh giá có tiềm năng lớn.

Theo ông Tô Xuân Kiêm, đại diện cơ sở, khách hàng quốc tế ngày càng quan tâm đến “câu chuyện văn hóa” đằng sau sản phẩm. Vì vậy, doanh nghiệp đang đầu tư mạnh vào thiết kế, bao bì và xây dựng thương hiệu để tham gia chương trình OCOP, coi đây là tấm “giấy thông hành” quan trọng để khẳng định chất lượng và gia tăng sức cạnh tranh.

Nghệ nhân trình diễn se tơ tằm tại Hội chợ triển lãm Hàng lưu niệm quà tặng Thủ đô 2025.

Hà Nội – Trung tâm sản phẩm OCOP cả nước

Với hơn 1.350 làng nghề và làng có nghề, trong đó 47 ngành nghề thủ công mỹ nghệ truyền thống, Hà Nội sở hữu nguồn lực dồi dào để phát triển sản phẩm OCOP. Đến nay, Thành phố đã đánh giá, phân hạng 3.317 sản phẩm, chiếm tới 21,3% tổng số sản phẩm OCOP toàn quốc. Trong đó, có 6 sản phẩm đạt hạng 5 sao, 22 sản phẩm tiềm năng 5 sao, 1.571 sản phẩm 4 sao và 1.718 sản phẩm 3 sao.

Những con số này không chỉ cho thấy quy mô, mà còn khẳng định Hà Nội đang là địa phương dẫn đầu cả nước trong phong trào OCOP.

Kết hợp truyền thống và hiện đại – chìa khóa bứt phá

Sự hiện diện của sản phẩm thủ công mỹ nghệ OCOP tại các sự kiện xúc tiến đã chứng minh rằng, khi được định hướng đúng và đầu tư bài bản, làng nghề hoàn toàn có thể bước ra khỏi phạm vi địa phương để trở thành thương hiệu mạnh. Kết hợp hài hòa giữa giá trị văn hóa truyền thống và chiến lược thương mại hiện đại chính là chìa khóa giúp sản phẩm OCOP của Thủ đô bứt phá, góp phần định vị Hà Nội là trung tâm thủ công mỹ nghệ của cả nước và khu vực.