OCOP Nghệ An: Bảo tồn, xây dựng thương hiệu giống lúa tẻ thơm Na Loi
15:06 | 06/12/2021
OVN - Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh Nghệ An và xã Na Loi, huyện Kỳ Sơn đang triển khai nhiều giải pháp bảo tồn và phát triển giống lúa tẻ thơm Na Loi, đồng thời xây dựng thương hiệu, gắn sao OCOP vào năm 2022.
Xã Na Loi phối hợp với Sở Khoa học và Công nghệ triển khai mô hình cải tạo, khôi phục lại giống lúa tẻ thơm (Ảnh minh họa)
Hàng chục năm nay, giống lúa tẻ thơm được người Thái ở xã Na Loi, huyện Kỳ Sơn, lưu truyền, gieo trồng trên độ cao trung bình hơn 600m so với mực nước biển. Giống lúa này thích nghi nhiệt độ trung bình khoảng 20 - 23 độ C và nguồn nước tưới từ các khe núi đá chảy ra rất sạch và mát. Đây là giống lúa có hàm lượng dinh dưỡng cao, dẻo, khi nấu có mùi thơm đặc trưng, vị đậm ngon nên gọi là tẻ thơm (“khẩu cháo hom”).
Lúa tẻ thơm chỉ trồng mỗi năm một vụ. Người dân xã Na Loi gieo mạ vào tháng 6, sau 1 - 1,5 tháng tuổi thì cấy. Cây lúa tẻ thơm sinh trưởng, phát triển nhờ vào nước trời và dưỡng chất tích tụ trong đất, đến tháng 11 thì bắt đầu thu hoạch. Tuy nhiên, giống lúa này lại ít được bà con trồng bởi chất lượng thơm ngon, nhưng năng suất thấp hơn giống lúa truyền thống.
Với giống lúa truyền thống, người dân chỉ cần trồng một vụ nhưng ăn được cả năm. Giống lúa tẻ thơm chăm sóc tốt cũng chỉ đạt mức 1 tấn/ha. Mặt khác, do nguồn giống đã có sự thoái hóa trong quá trình canh tác nhiều năm, cùng với việc người dân chưa chú trọng đầu tư, chăm sóc, duy trì bảo tồn giống làm giảm năng suất và chất lượng sản phẩm.
Hàng chục năm nay, giống lúa tẻ thơm được người Thái ở xã Na Loi gieo cấy (Ảnh minh họa)
Toàn xã Na Loi hiện có trên 91 ha đất trồng lúa, nhưng chỉ có 2/5 bản của xã Na Loi trồng lúa tẻ thơm với diện tích khoảng 25 - 30 ha. Đặc biệt là loại gạo này có giá bán rất cao, dao động khoảng 25 nghìn - 30 nghìn đồng/kg, tính ra mỗi ha trồng lúa tẻ thơm cho bà con thu nhập vài chục triệu đồng.
Nhận thấy giá trị của giống lúa này, xã Na Loi đã cùng với Sở Khoa học và Công nghệ giúp bà con phương pháp xây dựng lúa tẻ thơm thành một sản phẩm đặc trưng, triển khai mô hình cải tạo, khôi phục lại giống lúa tẻ thơm, lựa chọn được giống gốc, làm cơ sở phục vụ cho sản xuất đại trà.
Chị Nguyễn Thị Hạnh, cán bộ Trung tâm Giống cây trồng Nghệ An cho hay: “Trước mắt trung tâm thực hiện dự án phục tráng và sản xuất giống lúa tẻ thơm nguyên chủng; thiết lập chu trình sản xuất tối ưu nhất; đồng thời xây dựng thương hiệu, phát triển giống lúa tẻ thơm trở thành đặc sản lúa gạo được sản xuất hoàn toàn theo phương pháp hữu cơ, góp phần giúp bà con Na Loi cũng như các địa bàn lân cận thay đổi điều kiện sản xuất, nâng cao thu nhập".
Theo Chủ tịch UBND xã Na Loi, vì mùi thơm đặc trưng, dẻo và ngon của gạo tẻ thơm, địa phương đang tiến hành xây dựng thương hiệu cho giống lúa này. Để gìn giữ và nâng cao giá trị sản phẩm, chính quyền xã Na Loi đã đẩy mạnh quy hoạch vùng trồng và tăng cường hướng dẫn kỹ thuật cho bà con dân bản, nhằm sản xuất theo hướng đặc sản.
Việc khôi phục lại giống lúa đặc sản của địa phương góp phần lưu giữ những giá trị văn hóa truyền thống của đồng bào dân tộc nơi đây, đồng thời nâng cao nhận thức của người nông dân trong việc phát huy lợi thế để cạnh tranh, tạo ra sản phẩm mang giá trị hàng hóa, xóa đói, giảm nghèo, góp phần phát triển kinh tế, nâng cao đời sống.
Bên cạnh đó, việc cải tạo, khôi phục, tăng năng suất cho giống lúa đặc sản của địa phương không những góp phần lưu giữ những giá trị văn hóa truyền thống, mà còn nâng cao nhận thức của đồng bào dân tộc trong việc phát huy lợi thế để cạnh tranh, phát triển kinh tế, nâng cao đời sống. Cuộc sống của bà con các vùng bản đang dần đổi thay không chỉ trong nếp nghĩ, cách làm.
Xã Na Loi được xem là “vựa” lúa vùng sâu, vùng xa (giáp Lào) của huyện Kỳ Sơn. Hiện nay, xã Na Loi đang xây dựng giống lúa tẻ thơm thành sản phẩm đặc trưng và hoàn thiện mọi thủ tục xây dựng thương hiệu cho giống lúa tẻ thơm, gắn sao OCOP vào năm 2022.
Kiệt Vũ
Tin mới hơn
Có một cây bưởi bản địa đã ở lại với thôn Múc qua nhiều mùa mưa nắng. Từ những vườn đồi quen tay chăm bón, bưởi Múc hôm nay bước vào một hành trình mới: làm nông nghiệp an toàn, tem nhãn truy xuất rõ ràng, nghĩ đến chế biến sâu và thị trường rộng mở. Vẫn là thứ vị ngọt thanh, tép mọng dễ ăn ấy, nhưng giờ đây bưởi Múc không chỉ là đặc sản mà đang trở thành một sinh kế bền vững, nâng thu nhập cho nhiều hộ dân và định hình một vùng cây ăn quả có thương hiệu.
OVN - Sau những ngày đầu bỡ ngỡ, mô hình khởi nghiệp của ông Nguyễn Công Trí (SN 1953) giờ đây bắt đầu gặt hái “quả ngọt”. Hậu sáp nhập và mở rộng phân phối sang thị trường tỉnh Vĩnh Long, thương hiệu mỹ phẩm sinh học từ dừa do người đàn ông này sáng lập ngày càng vươn xa, khẳng định vị thế, trở thành một trong những sản phẩm giàu nội lực tại địa phương.
Về với xã Phiêng Khoài (Sơn La) đang vào mùa chín rộ, những chuyến xe chở mận hậu Sơn La nối đuôi rời vùng nguyên liệu. Sắc đỏ tím đặc trưng của loại quả ở núi rừng Tây Bắc được đưa lên máy bay, vào siêu thị và đến gần hơn với người tiêu dùng cả nước.
Giữa nhịp sống hiện đại, khi thị trường may mặc công nghiệp ngày càng phát triển với vô vàn mẫu mã, sắc màu và chất liệu, ở nhiều bản làng của tỉnh Điện Biên, phụ nữ dân tộc Lào vẫn đều đặn ngồi bên khung cửi mỗi ngày. Tiếng thoi đưa vang lên trong những ngôi nhà sàn không chỉ là âm thanh của lao động, mà còn là nhịp giữ gìn bản sắc văn hóa đã được truyền qua nhiều thế hệ.
Phát huy lợi thế về điều kiện tự nhiên, nguồn nguyên liệu và các sản phẩm đặc trưng của địa phương, xã Trần Phú (Hải Phòng) đã trở thành điểm sáng trong thực hiện Chương trình Mỗi xã một sản phẩm (OCOP), góp phần nâng cao giá trị nông sản, thúc đẩy phát triển kinh tế nông thôn.
OVN - Những năm gần đây, xã Hương Sơn đã từng bước khẳng định vai trò chủ động trong phát triển sản phẩm OCOP, không chỉ dừng lại ở việc gia tăng số lượng mà còn hướng tới nâng cao chất lượng, xây dựng thương hiệu và mở rộng thị trường tiêu thụ. Cách làm này cho thấy định hướng phát triển nông nghiệp không còn mang tính nhỏ lẻ mà đang chuyển dịch sang sản xuất hàng hóa gắn với chuỗi giá trị.
Tin khác
OVN - Giữa dải đất nắng gió Hà Tĩnh, nơi những giá trị ẩm thực dân dã được chắt chiu qua thời gian, kẹo cu đơ không chỉ là món quà quê mà còn là biểu tượng của sự cần cù và tinh tế. Với gần 40 năm gìn giữ nghề truyền thống, kẹo cu đơ Lệ Phương - sản phẩm đạt chuẩn OCOP 3 sao đã trở thành cầu nối đưa đặc sản quê nhà đến khắp mọi miền Tổ quốc.
Giữa làn sóng chuyển đổi số lan rộng, Khánh Hòa không đứng ngoài cuộc mà đang chủ động “bước lên sàn” với một chiến lược rõ ràng và nhịp điệu quyết liệt hơn. Việc đưa sản phẩm lên môi trường trực tuyến không còn là giải pháp tình thế, mà trở thành một hướng đi mang tính cấu trúc lại nền kinh tế địa phương. Ở đó, không gian thị trường được mở rộng vượt khỏi giới hạn địa lý, phương thức kinh doanh dịch chuyển từ truyền thống sang đa kênh, và mối quan hệ giữa người bán, người mua cũng được tái định hình dựa trên dữ liệu và trải nghiệm số.
OVN - Làm nông nghiệp sạch giữa lòng phố thị phồn hoa như TP. HCM chưa bao giờ dễ dàng. Đối với Công ty Cổ phần Đầu tư Xuất nhập khẩu Phúc Lộc Thọ, nỗ lực giúp những hũ mật ong đạt chuẩn OCOP hay sắp tới là danh hiệu Hàng Việt Nam Chất Lượng Cao, càng không phải hành trình… chỉ có vị ngọt.
OVN - Chuyển đổi số đang mở ra hướng đi mới cho các chủ thể OCOP tại An Giang. Từ những cơ sở sản xuất nhỏ lẻ, nhiều hộ đã mạnh dạn đưa sản phẩm lên mạng xã hội, sàn thương mại điện tử, qua đó mở rộng thị trường, gia tăng doanh thu và từng bước nâng tầm thương hiệu nông sản địa phương.
OVN - Từ vùng đất chiêm trũng vốn quen với những loại cây trồng truyền thống, chị Hán Thị Luyến – Giám đốc Hợp tác xã Thương mại và Dịch vụ Hán Thị (xã Trung Kênh, tỉnh Bắc Ninh) đã mạnh dạn đưa cây trái nhàu về canh tác, từng bước hình thành sản phẩm OCOP giàu tiềm năng. Hành trình ấy không chỉ mở ra hướng đi mới cho nông nghiệp địa phương mà còn cho thấy vai trò của tư duy đổi mới trong phát triển kinh tế nông thôn hiện nay.
LNV - Những năm qua, Chương trình “Mỗi xã một sản phẩm” (OCOP) được xác định là một trong những động lực quan trọng thúc đẩy phát triển kinh tế nông thôn tại tỉnh Gia Lai. Thông qua việc khai thác hiệu quả tiềm năng, lợi thế sẵn có của từng địa phương, nhiều sản phẩm nông nghiệp truyền thống đã được “khoác áo mới”, từng bước nâng cao giá trị gia tăng, xây dựng thương hiệu, đáp ứng các tiêu chuẩn về chất lượng, an toàn thực phẩm và phát triển theo hướng bền vững.
OVN - Từ những đồi chè xanh mướt dưới chân dãy Trường Sơn, chè búp xanh Yên Thủy (Phú Thọ) được tạo nên bằng sự cần mẫn của người trồng chè, sự gìn giữ phương thức chế biến truyền thống và những bước đi bài bản trong xây dựng vùng nguyên liệu, nâng cao chất lượng sản phẩm. Được chứng nhận OCOP 4 sao, chè búp xanh Yên Thủy đang từng bước khẳng định thương hiệu, mở rộng thị trường tiêu thụ và hướng tới xuất khẩu, trở thành niềm tự hào của vùng đất cửa ngõ Tây Bắc.
LNV - Hiện nay, các sản phẩm OCOP của tỉnh Thái Nguyên đã và đang phát triển mạnh mẽ đi vào chiều sâu, từng bước khẳng định được giá trị và chất lượng của sản phẩm. Từ đó cho thấy sự thành công trong quá trình thực hiện Chương trình OCOP ngày một tăng dần qua từng năm kể cả số lượng, chất lượng, cũng như thương hiệu sản phẩm.
OVN - Từ lợi thế tự nhiên và cách làm bài bản, HTX Nậm Dù Xuân Quang đang trở thành điểm sáng của xã Xuân Quang (Lào Cai) khi liên tục nâng chất sản phẩm OCOP, mở rộng quy mô nuôi ong và khẳng định thương hiệu mật ong núi đá trên thị trường.
Từ những quả cam đặc sản đã làm nên tên tuổi vùng đất Cao Phong, Mứt cam 3T Farm của hợp tác xã (HTX) 3T Nông sản Cao Phong, Khu 1, xã Cao Phong (tỉnh Phú Thọ) ra đời như một nỗ lực nâng tầm giá trị nông sản vùng Mường Thàng (nay thuộc tỉnh Phú Thọ). Với quy trình sản xuất khép kín và công nghệ sấy hiện đại, sản phẩm vừa giữ nguyên hương vị thiên nhiên, vừa mang đến hình ảnh mới cho thương hiệu cam xứ Mường.
OVN - Sau hơn 7 năm triển khai Chương trình OCOP, Bắc Ninh đang chuyển mạnh từ phát triển sản phẩm đơn lẻ sang xây dựng hệ sinh thái nông sản dược liệu ứng dụng công nghệ cao. Những mô hình tiên phong như Công ty TNHH Dược liệu FUJIKO hay các HTX chế biến thực phẩm đã chứng minh công nghệ là chìa khóa tạo giá trị gia tăng, mở rộng thị trường và thúc đẩy sinh kế bền vững cho người dân.
OVN - Măng tây là rau có hàm lượng dinh dưỡng cao, giúp ổn định huyết áp, chữa béo phì nên được giới ẩm thực gọi là rau vua. Xã Phước Dinh của tỉnh Khánh Hoà - thủ phủ của măng tây xanh hiện có khoảng 200 ha trồng măng tây xanh, cho thu nhập lên tới 500 triệu đồng/ha/năm, cao gấp 3 đến 4 lần so với cây rau màu khác.
OVN - Với lợi thế khí hậu và thổ nhưỡng đặc trưng, các xã Khánh Sơn, Đông Khánh Sơn và Tây Khánh Sơn (tỉnh Khánh Hòa) đang khai thác hiệu quả cây sầu riêng, không chỉ nâng cao thu nhập mà còn hình thành hệ sinh thái sản phẩm OCOP ngày càng phong phú, góp
OVN - Giữa đồng đất xã Thọ Long (Thanh Hóa), câu chuyện về ông Lê Viết Ngọc và hành trình “đánh thức” rau má bản địa đã mở ra một lối đi mới cho nông sản quê hương, đưa loài cây mọc hoang trở thành sản phẩm OCOP được thị trường đón nhận.
OVN - Không muốn nhìn nông sản quê nhà rớt giá mỗi mùa thu hoạch, chị Ngô Thị Yến Lil, ngụ ấp Hòa Lợi, xã An Lạc Thôn, TP Cần Thơ, đã tìm cách “tái sinh” giá trị của trái bưởi Năm Roi – biến từng phần vỏ, cùi, múi thành những sản phẩm đặc trưng, vừa ngon miệng vừa mang lại sinh kế bền vững cho người dân địa phương.
