Miến dong làng So: Từ nghề truyền thống đến OCOP 5 sao

Bên ngôi đình So cổ kính và nguồn nước giếng trong mát, nghề làm miến dong đã được người dân làng So trao truyền qua nhiều thế hệ. Từ chỗ là nghề phụ lúc nông nhàn, làm thủ công, nghề miến đang chuyển mình theo hướng hiện đại và trở thành sinh kế chính của nhiều hộ dân.

Những phên miến dong phơi dưới nắng, hình ảnh quen thuộc của làng nghề miến So.

Bốn thế hệ giữ nghề

Gia đình ông Dương Đình Khôi, đại diện Công ty TNHH Sản xuất, Thương mại và Xuất nhập khẩu Dương Kiên, đã có bốn thế hệ nối nghiệp làm miến, từ đời cụ, đời ông, đời cha và nay tiếp tục truyền nghề cho lớp kế cận.

Cơ sở đặt chất lượng nguyên liệu lên hàng đầu: củ dong riềng đầu vào được kiểm soát chặt chẽ; các công đoạn xay bột, tráng bánh, phơi, sấy đều làm cẩn thận để giữ hương vị tự nhiên, cho sợi miến trong, dai giòn, có vị ngọt thanh. Theo đại diện cơ sở, quy trình chế biến không sử dụng phụ gia, phẩm màu hay hóa chất tẩy trắng.

Người thợ trải sợi miến lên phên tre trước khi đem phơi.

Bên cạnh kinh nghiệm truyền đời, đơn vị đã đầu tư đồng bộ dây chuyền sản xuất khép kín và hệ thống sấy dùng năng lượng sạch. Máy móc giúp giảm sức lao động, bớt phụ thuộc vào thời tiết, bảo đảm vệ sinh an toàn thực phẩm và giữ chất lượng sợi miến đồng đều. Nhờ đó, miến dong Dương Kiên đã đạt chứng nhận OCOP 5 sao. Cơ sở hiện tạo việc làm ổn định cho khoảng 35-40 lao động địa phương.

Có mặt ở Hàn Quốc, Nhật Bản, Đài Loan

Hiện miến dong làng So không chỉ có mặt tại các siêu thị, chuỗi cửa hàng đặc sản trong nước mà đã xuất khẩu sang Hàn Quốc, Nhật Bản và Đài Loan (Trung Quốc). Vào được những thị trường khó tính mở ra cơ hội lớn, nhưng cũng đòi hỏi khắt khe hơn về quy cách đóng gói, khả năng cung ứng đều đặn và truy xuất nguồn gốc.

Công nhân cân, đóng gói miến dong trong xưởng sản xuất, bảo đảm vệ sinh an toàn thực phẩm.

Theo ông Nguyễn Đức Phương, Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch HĐND xã Hưng Đạo, miến dong làng So đã hoàn tất thủ tục đăng ký bảo hộ nhãn hiệu, có mã số, mã vạch truy xuất nguồn gốc và công bố chất lượng theo quy định.

Xã xác định phát triển làng nghề gắn với chuỗi giá trị nông sản là hướng đi lâu dài, mang lại giá trị cao hơn so với chỉ làm nông thuần túy, đồng thời góp phần bảo tồn bản sắc văn hóa vùng ven sông Đáy.

Để đẩy mạnh xúc tiến thương mại, xã đang xây dựng kế hoạch hình thành Trung tâm giới thiệu, quảng bá và bán sản phẩm làng nghề, sản phẩm OCOP với diện tích khoảng 400-500 m². Đây sẽ là nơi trưng bày các sản phẩm OCOP tiêu biểu, kết nối cơ sở sản xuất với doanh nghiệp phân phối, du khách và người tiêu dùng.

Miến dong Dương Kiên đạt OCOP 5 sao được đóng gói, dán tem truy xuất.

Những bài toán cần lời giải

Dù đạt nhiều kết quả, làng nghề miến So vẫn đối mặt không ít thách thức: nguồn củ dong riềng nguyên liệu chưa thật ổn định, thiếu mặt bằng sản xuất tập trung, năng lực quản trị doanh nghiệp còn hạn chế, đặc biệt là khó thu hút lớp thợ trẻ theo nghề. Giữ vững tiêu chuẩn an toàn thực phẩm, minh bạch thông tin sản phẩm và tăng liên kết giữa nhà sản xuất, chính quyền, hệ thống phân phối sẽ là nền tảng để thương hiệu miến làng So phát triển bền vững.